De nachtwinkels zijn wettelijk gedefinieerd in de wet openingsuren van 10 november 2006 en moeten voldoen aan volgende voorwaarden:

  • geen andere activiteit uitoefenen dan de verkoop van algemene voedingswaren en huishoudelijke artikelen
  • netto verkoopsoppervlakte mag niet groter zijn dan 150 m²
  • op een duidelijke en permanente manier de vermelding "nachtwinkel" dragen

Hieronder bundelden we alle informatie die de VVSG ontwikkelde en verzamelde. Naast de resultaten van onze bevragingen over nachtwinkels (in 2008 en 2013) vindt u hier ook onze FAQ-lijst 'Wet openingsuren en nachtwinkels' en een overzicht van de verschillende mogelijke maatregelen met telkens een voorbeeld- of modelreglement en nadere toelichting.

Resultaten bevraging nachtwinkels

Er is voor de nachtwinkels geen aparte NACE-code voorzien bij inschrijving in de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO). Dit maakt dat er geen cijfers beschikbaar zijn. De VVSG organiseerde daarom zelf een bevraging naar aantallen alsook naar de specifieke gemeentelijke maatregelen. De resultaten hebben we verwerkt in een rapport. 

Resultaten bevraging 2013
Resultaten bevraging 2008

 

Reglement met afwijkende sluitingsuren en vergunning

De wet betreffende de openingsuren in handel, ambacht en dienstverlening van 10 november 2006 geeft de gemeenten de mogelijkheid (niet de verplichting) een reglement op te stellen voor nachtwinkels en private bureaus voor telecommunicatie ("phoneshops"). Gemeenten kunnen afwijkende sluitingsuren bepalen en de nachtwinkels (en/of phoneshops) onderwerpen aan een voorafgaande (vestigings-)vergunning. De VVSG heeft in het kader van haar dienstverlening aan de steden en gemeenten een modelreglement opgesteld waarin beide mogelijkheden voorzien zijn, aangevuld met de mogelijkheid tot een uitbatingsvergunning (ook voor bestaande nachtwinkels).

Modelreglement nachtwinkels 'wet openingsuren'

Overzicht handhavingsmodaliteiten t.a.v. nachtwinkels

Model aanvraagformulier vestigingsvergunning

Brief VVSG inzake het reglement dat UNIZO opstelde

Wet betreffende de openingsuren in handel, ambacht en dienstverlening (10 november 2006)

FAQ-lijst 'Wet openingsuren en nachtwinkels'

Presentatie FOD Economie over de wet openingsuren (mei 2013)

Parlementaire vraag over de mogelijkheden voor een gemeentelijke regeling (november 2007)

Parlementaire vraag over afwijkende sluitingsuren nachtwinkels (maart 2010)

gemeentelijk reglement 'nachtwinkels': gemeente Heusden-Zolder

vestigings- en uitbatingsvergunning: stad Antwerpen

Belastingreglement

Gemeenten kunnen belastingreglement voor nachtwinkels opstellen. De bedragen die opgelegd kunnen worden zijn variabel maar mogen nooit meer bedragen dan 6.000 euro openingsbelasting en 1.500 euro jaarlijkse belasting.

Bepalingen rond verkoop alcohol

Nachtwinkels geven soms aanleiding tot overlast. Een belangrijke bijdrage tot de overlast wordt wellicht veroorzaakt door de verkoop van alcoholhoudende dranken en het verbruik ervan in de buurt van de nachtwinkel. In politiereglementen/verordeningen kunnen bepalingen opgenomen worden om de verkoop van alcoholhoudende dranken in nachtwinkels in te perken.

Er zijn verschillende mogelijkheden: alcoholverkoop verbieden in het kader van evenement (zie bvb. Wevelgem), gedurende welbepaalde periodes (zie Leuven) of verbod van alcoholverbruik op het openbaar domein.

Stedenbouwkundige verordening m.b.t. vergunningsplichtige functiewijzigingen en bestemmingen

Deze stedenbouwkundige verordening is sedert de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening niet langer mogelijk (zie toelichting). Er is wel een overgangsmaatregel voorzien: steden en gemeenten die al een dergelijke verordening hadden kunnen deze wel nog hanteren.

  • Toelichting: nieuwe stedenbouwkundige verordeningen voor functiewijzigingen niet meer mogelijk

  • Voorbeeld : stad Hasselt