zuid-west-vlaanderen doorbraak.png
Provider image

In Zuid-West-Vlaanderen wil men als doorbraaktraject werken aan de implementatie en uitrol van energiegemeenschappen. Het faciliteren van het oprichten van energiegemeenschappen door lokale besturen is namelijk een werf in het Lokale Klimaat- en Energiepact Vlaanderen. De regio ziet voordelen om deze complexe materie op regionaal niveau aan te pakken.

Focus op energiegemeenschappen

Al sinds 2013 hebben de 13 burgemeesters uit regio Zuid-West-Vlaanderen beslist om de handen in elkaar te slaan rond het duurzame energie- en klimaatbeleid. Het startschot was de gezamenlijke ondertekening van het Burgemeestersconvenant, met streekintercommunale Leiedal als coördinator. In 2020 werd deze beslissing vernieuwd, en werd ook de regionale energiestrategie door elk CBS en elke GR goedgekeurd. Hierin worden de uitdagingen van de energietransitie zowel op regionaal niveau als op lokaal niveau beschreven en geanalyseerd. Zuid-West-Vlaanderen wil nu vanuit de kennis en ervaring met voornoemde aanpak en projecten en de voorafgaandelijke contacten met de lokale besturen, betrokken actoren en deskundigen, in hun doorbraaktraject focussen op de implementatie en de uitrol van energiegemeenschappen.

We hadden dit doorbraakproject niet kunnen indienen als het voorafgaandelijk beleidswerk niet was uitgevoerd. Een uitgewerkte visie is essentieel en fundamenteel gebleken om een volgende stap te kunnen zetten en dergelijke doorbraak kansen te kunnen geven.

- Filip Vanhaverbeke, algemeen directeur Leiedal

Het pad effenen voor andere regio’s

Het oprichten van de eerste energiegemeenschappen zal veel innovatie vergen: uitdenken, toepassen en uitwerken van zowel de aanpak, de juridische structuur, de wetgeving, het financieel plaatje, de participatie, de technische kennis… Door via regiowerking de afzonderlijke lokale projecten bij elkaar aan tafel te zetten, zullen ze gezamenlijke obstakels, vragen, lessons learned, … kunnen detecteren. Hierbij wil Zuid-West-Vlaanderen ook de Vlaamse actoren betrekken (VVSG, RESCOOP, Fluvius, VREG, VEKA, …). Op die manier hopen ze dat de implementatie en operationalisering van energiegemeenschappen veel efficiënter en effectiever kunnen verlopen en zal de Vlaamse overheid tevens een beter zicht krijgen op de stand van zaken met betrekking tot de regionale werking rond energiegemeenschappen die bottom-up gestalte zal krijgen.

Zuid-West-Vlaanderen streeft ernaar om volgende zaken te realiseren gedurende hun doorbraaktraject:

  • Een model om aan zich ontwikkelende energiegemeenschappen een ondersteunend kader aan te bieden, getrokken door de regio’s;
  • Een multi-level governance-aanpak met samenwerking tussen Vlaanderen, regio’s, lokale besturen en stakeholders die elk een rol/functie krijgen binnen dit ondersteunend kader;
  • Een aantal projecten in Zuid-West-Vlaanderen realiseren, waarbij gestart wordt met het pilootproject in Zuid-West-Vlaanderen, met focus opRE/SOURCED op T transfo  (Zwevegem)RESOURCED, gesubsidieerd door Europese UIA-programma en de Europese en Vlaamse overheid.

  • Als de regio de lokale projecten bij mekaar brengt, gezamenlijke obstakels en oplossingen detecteert en daar ook de Vlaamse actoren bij betrekt, dan zal de implementatie van energiegemeenschappen veel efficiënter en doeltreffender kunnen verlopen.

- Jan Seynhaeve, voorzitter van de burgemeestersconferentie van de regio Zuid-West-Vlaanderen

Samen sterk

De Zuid-West-Vlaamse steden en gemeenten zullen als regio heel wat partnerschappen moeten aangaan met verschillende actoren: lokale en bovenlokale overheden, interlokale organisaties en Vlaamse agentschappen, kennisinstellingen, universiteiten en hogescholen, burger(coöperatie)s, bedrijven, bedrijvenparken.

Door als regio in gesprek te gaan met deze actoren is Zuid-West-Vlaanderen overtuigd dat ze meer slagkracht zullen hebben en dat de realisatie van energiegemeenschappen hierdoor efficiënter zal verlopen.