Dinsdag 24 juni, de laatste gemeenteraad voor de zomervakantie in de nieuwe fusiegemeente Tongeren-Borgloon. In de lichtrijke, statige feestzaal van het stadhuis verzamelen een dertigtal gemeenteraadsleden. Het is een zwoele zomeravond. Houden ze binnen het hoofd koel?
Gezellig geroezemoes, aangename drukte. De twaalf stoelen voor het publiek zijn snel bezet. Aan de perstafel zitten correspondenten van Het Belang van Limburg en vrt.nws klaar. Getipt als hete hangijzers: het nieuwe kerkenbeleidsplan en de afbraak van een voor de enen iconische en voor de anderen bouwvallige tribune. Om 19.30 uur stipt opent raadsvoorzitter Patrick Dewael (Tongeren-Borgloon.nu) de zitting met een nieuwtje: net voor aanvang ontving hij een brief van gemeenteraadslid Frank Lindekens (Vlaams Belang) die laat weten vrijwillig afstand te doen van zijn mandaat. Lang wordt er niet bij stilgestaan, Dewael zal de volgende drie uur de touwtjes strak in handen houden. Tussenkomsten zijn wenselijk, oeverloos debatteren niet.
Na de goedkeuring van de notulen van de vorige zitting wordt er warmgelopen met enkele puntjes van schepen voor Mobiliteit en Wonen Eddy Manet (Vooruit) over de tijdelijke inname van stukjes openbare weg en het retributiereglement voor kabelgoten.
Bij agendapunt 8 spitst iedereen de oren: het nieuwe kerkenbeleidsplan. Dat schetst de toekomst van 31 kerken op het grondgebied van de stad. Negen daarvan zijn eigendom van de stad. Van de 31 kerken komen er twaalf in aanmerking voor een herbestemming, zes voor een nevenbestemming. Oppositiepartij N-VA laat weten zich bij de stemming te zullen onthouden. Gemeenteraadslid Guido Vossen (N-VA) vindt het een heel gedetailleerd, duidelijk plan maar mist een timing. Raadslid Wim Lambrechts (N-VA) signaleert dat er ook geen financiële berekeningen bij zitten.
Schepen van Cultuur Jeroen Bellings (TongerenBorgloon.nu) reageert dat het maar een richtinggevend plan is. Een derde tussenkomst komt van raadslid Tijs Posen van oppositiepartij Burgers Eerst. Hij zal zich vanavond ontpoppen tot ijverigste oppositielid en kwelduivel van de meerderheid. Posen is vooral benieuwd naar de visie van de stad op de eventuele verkoop van kerken. Hij haalt het voorbeeld aan van een kerkje in Kuttekoven.
De stad had het exterieur gerenoveerd voor 800.000 euro, maar de kerk nadien voor een schamele 160.000 euro verkocht aan ‘een Limburgse grootgrondbezitter’. Ze ligt er nu armzalig bij en Posen vreest dat ze over tien, vijftien jaar zelfs niet meer publiek toegankelijk zal zijn. Schepen Bellings beaamt dat kerken bakens in het landschap zijn en bijdragen aan de identiteit van een streek, maar hij kijkt liever naar de toekomst. Hij benadrukt dat toekomstige her- en nevenbestemmingen zullen worden ingevuld in samenspraak met de kerkelijke besturen en de buurtbewoners, en herhaalt dat de stad in maar een beperkt aantal gevallen eigenaar is. Het plan wordt goedgekeurd met twintig stemmen voor en acht onthoudingen.
Na enkele agendapunten betreffende ruimtelijke ordening is het tijd voor een historisch moment: de goedkeuring van de allerlaatste jaarverslagen en jaarrekeningen van respectievelijk Tongeren en Borgloon. Oppositielid Guido Vossen neemt de gelegenheid te baat om te informeren naar een eventuele inkrimping van het personeelsbestand, nu beide gemeenten gefuseerd zijn. Burgemeester Jo Feytons (Tongeren-Borgloon.nu) meldt dat dit later in de meerjarenplanning aan bod zal komen.
We zijn anderhalf uur ver. Schepen van Sport Jo Dardenne (Vooruit) presenteert het tweede delicate dossier: de afbraak van de tribune met ingebouwde kleedkamers aan de atletiekpiste in sportpark De Motten en de bouw van een nieuw kleedkamergebouw. Als de stad de 380.000 euro subsidie van Sport Vlaanderen niet wil mislopen, moet het hele project er eind september 2026 staan.
Tijs Posen, die van het behoud van de tribune een speerpunt maakte in de verkiezingscampagne, begint zijn tussenkomst met een diepe zucht: ‘Je bent nog altijd niet tot inzicht gekomen dat dat een waardevol gebouw is, heel jammer,’ en zet zo de toon voor de volgende twintig minuten. Hij benadrukt dat de subsidie er niet is voor een nieuw gebouw, maar voor de renovatie van de atletiekpiste zelf. Een degelijke kostenraming voor de renovatie van de zittribune is er nooit opgemaakt en de nieuw te bouwen kleedkamers zijn maar een mager afkooksel van de originele plannen. Na een vurig ‘Van die tribune blijf je af’, vindt raadsvoorzitter Dewael het welletjes. ‘Ik val nu even uit mijn rol, maar mocht ik een prijs voor arrogantie uitreiken, dan stond je op de eerste rij, hoor.’ De stemming resulteert in 24 stemmen voor, 3 onthoudingen, 3 tegen.
Schepen van Milieu Steve Hoste (Tongeren-Borgloon.nu) maakt de overgang met een komische toets: ‘Er zijn vanavond al een paar bomen omgelegd, ik zou er ook graag wat opzetten.’ Zijn actieplan ‘Laten we een boom opzetten’, waarbij nog dit jaar duizend bomen gratis zullen worden uitgedeeld aan de inwoners van de stad, wordt vlot goedgekeurd.
De officiële punten van de gemeenteraad zijn behandeld, tijd voor drie toegevoegde agendapunten. Raadslid Tijs Posen heeft de artikelenreeks op Apache over de PFAS-verontreiniging door teflonproducent Shamrock gelezen en vraagt zich af of de stad geen bloedafnames moet organiseren bij omwonenden en arbeiders. Burgemeester Jo Feytons reageert met een gedetailleerd overzicht van alle tussenkomsten van overheidsinstanties en benadrukt dat er momenteel geen enkel gezondheidsrisico bestaat. Een ander punt betreft de plaatsing van veertien windturbines tussen Tongeren en Riemst. Oppositiepartij Burgers Eerst vraagt of het stadsbestuur de burgers niet kan helpen bij het indienen van bezwaren. Schepen Hoste reageert: ‘Als we dat zouden doen, zijn we rechter en partij tegelijk.’
Na enkele mondelinge vragen volgt een première: voor het eerst wil iemand gebruikmaken van het vragenhalfuurtje voor burgers. Dat de burger in kwestie een T-shirt met prominent PVDA-logo draagt, maakt schepen Steve Hoste wat kribbig: ‘Het kan toch niet de bedoeling zijn dat het vragenuurtje wordt gebruikt door politieke partijen, en al zeker niet door partijen die niet zijn opgekomen bij de verkiezingen. Dit lijkt me oneigenlijk gebruik van het participatiereglement.’
Na vijf minuten pauze begint de raad voor maatschappelijk welzijn. Raadsvoorzitter Dewael laat weten dat die niet lang zal duren. Na de goedkeuring van de notulen van de vorige zitting en de jaarrekening 2024 van de respectieve OCMW’s van Tongeren en Borgloon is er nog een puntje in besloten vergadering gepland. Pers en publiek verlaten de zaal. —