Lokaal Energie- en Klimaatpact 1.0

Energiearmoede ontstaat wanneer mensen onvoldoende toegang hebben tot betaalbare energie voor een menswaardig leven. Hoge energieprijzen, een laag inkomen en slecht geïsoleerde woningen vergroten dat risico. Lokale besturen spelen een belangrijke rol in de ondersteuning van inwoners, het realiseren van rechten en het uitwerken van structurele oplossingen. Op deze pagina vind je informatie, instrumenten en inspirerende praktijken.

Naast de opmaak van een warmteplan zijn realisaties op het terrein uiteindelijk waar alles om draait. Warmtenetten bieden de mogelijkheid om meteen meerdere gebouwen fossielvrij te verwarmen. In heel wat steden en gemeenten zijn er kansen om collectieve warmte te ontwikkelen. De aanleg of aanpak van een warmtenet vraagt steeds maatwerk, afhankelijk van de lokale context. Op deze pagina vind je alles wat je nodig hebt om een lokaal warmtenet te faciliteren als stad of gemeente. (Foto Fluvius)

De bouwshift gaat over slimmer omgaan met ruimte. We bouwen nog altijd woningen, bedrijven en voorzieningen, maar doen dat meer in bestaande kernen en minder in open ruimte. Zo versterk je dorpen en steden en bescherm je landbouw- en natuurgebied. Op deze pagina lees je wat de bouwshift betekent, welke doelstellingen richting geven en hoe je als gemeente via beleid, plannen, vergunningen en financiering mee het verschil maakt.

De Europese Green Deal wil van Europa het eerste klimaatneutrale continent maken tegen 2050. Het plan richt zich op een circulaire, duurzame economie en het aanpakken van klimaat- en milieuproblemen. Een belangrijk onderdeel is de renovatiegolf, gericht op energie-efficiëntie van publieke- en private gebouwen. Ontdek de diverse subsidies voor lokale besturen om deze doelen te bereiken.

Wil je als lokaal bestuur je patrimonium renoveren? Maak gebruik van verschillende Vlaamse subsidies en steunmaatregelen. Hieronder vind je een overzicht met links naar websites waar je alle informatie over deze subsidies en steun kan vinden.

Veel Vlaamse woningen zijn verouderd, en veel eigenaars hebben financiële steun nodig om hun woning of appartement te renoveren. Zo kunnen we samen de energiedoelstellingen voor 2050 behalen. We verzamelen hier een overzicht van beschikbare premies en financieringsmogelijkheden waar eigenaars gebruik van kunnen maken.

De uitdagingen voor het publieke patrimonium zijn groot. We moeten snel investeren in fossielvrije, comfortabele en gezonde gebouwen. Dat vraagt zowel om een langetermijnvisie en -planning als om korte termijnacties, beiden ondersteund door actieve energiemonitoring en energiebeheer.

Lokale besturen staan voor een grote renovatieopgave. Tegen 2050 moeten publieke gebouwen voldoen aan steeds strengere energie-eisen. Zowel Europese als Vlaamse regelgeving bepaalt daarbij duidelijke tussenstappen. Deze pagina geeft je inzicht in de wettelijke verplichtingen en de tijdslijn die daarbij hoort.

De quickscan lokaal energiebeleid helpt je snel en eenvoudig na te gaan waar je gemeente staat op het vlak van het energieluik binnen het klimaatbeleid. Je vult een korte vragenlijst in en krijgt meteen een overzicht van de sterke punten en groeikansen. De vragenlijst bestaat uit vijf thema's, afgestemd op de werking van Netwerk Klimaat: gemeentelijk patrimonium, renovatie, hernieuwbare energie, warmte en energiearmoede.

De energietransitie versnelt. Elektrische wagens, zonnepanelen en warmtepompen raken ingeburgerd, terwijl bedrijven steeds grotere aansluitvermogens vragen. Die evolutie vraagt om een sterker en slimmer elektriciteitsnet. Elektriciteitscabines zijn daarin onmisbaar, en lokale besturen spelen een sleutelrol om ze mee op de juiste plekken mogelijk te maken. De VVSG en Fluvius bundelen de krachten om steden en gemeenten hierin te ondersteunen.

Onderzoek toont aan dat de helft van de woningeigenaren onvoldoende financiële middelen heeft voor een grondige energierenovatie. Noodkopers komen gemiddeld 50.000 euro of meer tekort, omdat ze vaak in slechtere woningen met structurele problemen en lage energieprestaties wonen Het noodkoopfonds biedt hulp via een renteloze- en aflossingsvrije lening.

Het verminderen van het energieverbruik in gebouwen is een van de grootste klimaatuitdagingen in Vlaanderen. Veel woningen en andere gebouwen hebben dringend een renovatie nodig. Om deze uitdaging aan te pakken, is een efficiënte aanpak essentieel.

Op deze pagina bundelen we tools waarmee je doelgerichter renovatieacties uitwerkt en beleidskeuzes onderbouwt.