De VVSG kennisdatabank

In een tijdperk van voortdurende verandering staan Vlaamse lokale besturen voor een reeks complexe uitdagingen die de kern van hun gemeenschappen raken. Dit overzicht biedt een diepgaande blik op maatschappelijke uitdagingen die de toekomst van onze samenleving vormgeven en dient ook als een waardevolle inspiratiebron voor lokale besturen die hun omgevingsanalyse willen versterken.

Klimaatscenario’s voorspellen dat de frequentie van extreme droogtes, zoals die van 1976, elke vier jaar zal toenemen. Tussen 2017 en 2020 en in 2022 kampte Vlaanderen al met extreme droogte. Hoe volgen centrale overheden dat op en wat kan je als gemeente doen om de impact van extreme droogte te beperken?

De voorbereiding van je overheidsopdracht is afgerond, nu is het tijd om je opdracht in de markt te zetten. Je krijgt de offertes binnen en gaat over tot de gunning. In dit onderdeel kom je meer te weten over de plaatsingsprocedure, de gunning en de sluiting van het contract en de rechtsbescherming die de inschrijvers genieten.

De toekomstige energiemix bestaat zoveel mogelijk uit hernieuwbare energiebronnen. Wind en zon zullen daarin de belangrijkste zijn. Het zijn ook de energiebronnen die in snel tempo steeds goedkoper worden. Als lokaal bestuur kan je heel wat doen om de hernieuwbare energieproductie op je grondgebied te maximaliseren. Foto ©Roeselare

Een goede voorbereiding van je overheidsopdracht is nodig. Dat maakt het voor jou als aanbesteder mogelijk de behoeftes van de organisatie te bepalen. Wat heeft de organisatie exact nodig? Hoeveel zal dat kosten? Is dat wat het bestuur nodig heeft al verkrijgbaar op de markt? Neem dit alles mee in de plaatsingsprocedure en stel je opdrachtdocumenten grondig op zodat je zo veel mogelijk offertes ontvangt.

De beleids- en beheerscyclus (BBC) is het instrument voor het plannen, uitvoeren en evalueren van het beleid van de Vlaamse lokale besturen. Dit systeem, dat van toepassing is op gemeenten, OCMW’s, autonome gemeentebedrijven en welzijnsverenigingen, heeft een wettelijke basis en is ingebed in een internationaal kader.

Gemeenten en OCMW’s kennen uiteenlopende ontvangsten en uitgaven. Hier bekijken we ze via een economische invalshoek aan de hand van de jaarrekeningen 2022.

Elke gemeente en elk OCMW moet vanaf 2 maart 2023 een deontologische commissie hebben. Deze commissie ziet er op toe dat de deontologische code nageleefd wordt door de lokale mandatarissen. Lokale besturen die al eerder een deontologische commissie of een bureau voor integriteit hadden, moeten deze omvormen zodat deze voldoen aan de bepalingen daarover in het Decreet Lokaal Bestuur.

Wateroverlast bestrijden wordt een steeds grotere uitdaging door toenemende verharding en klimaatverandering. De waterbom van 2021 en de wateroverlast eind 2023 benadrukken de urgentie. Droogte is ook een groeiend probleem, met extreme gevallen tussen 2017 en 2022. Overheden en burgers moeten samen blijven werken aan meerlaagse waterveiligheid, met focus op preventie, protectie en paraatheid. Zo pakken we tegelijk wateroverlast, droogte en hitte aan.

De winter brengt extra uitdagingen voor energieverbruik en binnenmilieu. Met deze tips zorg je voor een zuinige, veilige en gezonde woning. Ontdek hoe je energie kan besparen, CO-vergiftiging voorkomt en je huis brandveilig maakt. Lokale besturen kunnen deelnemen aan projecten en hulpmiddelen inzetten om de gezondheid en veiligheid van bewoners te bevorderen.