Vlaanderen wil met lokale besturen en publieke en private partners lokale blue deals afsluiten om de waterbeschikbaarheid, waterveiligheid en waterkwaliteit in Vlaanderen te verhogen. Ze lanceert daarvoor een oproep om gebiedscoalities te vormen(opent nieuw venster), een actieplan uit te werken en een lokale blue-dealovereenkomst af te sluiten. Er zijn middelen voor de regie van het proces en uitvoering van het actieprogramma. De middelen zijn beperkt, maar biedt kansen voor de samenwerking met gebiedsdeals. De VVSG pleit voor meer vrijheid in de projecten en meer zekerheid over de beschikbare investeringsmiddelen.
Samen waterdoelen realiseren
De klimaatverandering en toenemende verharding verhogen de druk op het watersysteem. Vlaanderen kampte sinds 2017 meerdere jaren na elkaar met extreme droogte. Tegelijkertijd neemt ook de frequentie van wateroverlast toe. Vlaanderen heeft nog geen centrale doelstellingen over waterkwantiteit, maar werkt die in 2026 wel concreet uit. In enkele proefprojecten - zoals in Herk en Mombeek(opent nieuw venster) en sponslandschap Ijzer(opent nieuw venster) - berekenden regionale gebiedscoalities al zogenaamde ‘sponsdoelen’. Die tonen grote uitdagingen.
Daarom wil Vlaanderen(opent nieuw venster) zoveel mogelijk partners engageren in lokale gebiedscoalities om te komen tot een actieplan en formele engagementen van de verschillende partners in een lokale blue-dealovereenkomst.
De focus ligt op waterkwantiteits- en kwaliteitsdoelen maar ook watergebonden (zoals natuurherstel of landbouw) en niet-watergebonden (zoals recreatie, mobiliteit en hittestress) koppelkansen.
Stel je kandidaat tegen 03 juli 2026
Wil je gemeente met verschillende partijen een samenwerking over water en sponsdoelen opstarten? Ben je met verschillende partners al actief in gebiedsgerichte samenwerkingen (zoals Water-Land-Schap, Landschapspark, strategische projecten, regiowerking)? Neem contact op met je partners om te bekijken of je voor deze oproep(opent nieuw venster) een gebiedscoalitie kan voorstellen.
Het subsidiereglement(opent nieuw venster) bevat de mogelijkheid om kandidaturen in te dienen als koploper (reeds bestaande, mature gebiedscoalities) of als kandidaat koploper(nieuwe of net gestarte gebiedscoalities). De nota aan de Vlaamse regering raamt voorlopig een selectie van 5 ‘koploper coalities’ en 20 ‘kandidaat koploper coalities’.
Koploper coalities werken 8 jaar lang en kunnen rekenen op 100 000 euro /jaar voor de procesregie en een gemiddeld totaal bedrag van 2 miljoen euro voor investeringen.
Kandidaat koploper coalities werken 4 jaar lang en kunnen rekenen op 100 000 euro /jaar voor de procesregie en een gemiddeld totaal bedrag van 1 miljoen euro voor investeringen.
Het subsidiereglement voor investeringen maakt Vlaanderen in de loop van 2026 op.
Vragen kan je ook via mail sturen naar CIW-sec@vmm.be met in de onderwerpregel Oproep Lokale Blue Deals.
Potentieel gebiedsdeals op de kaart
Deze oproep voor lokale blue deals wil een meer structureel en integraal vervolg zijn op Water-Land-Schap(opent nieuw venster). De lokale blue deals willen effectief komen tot een ondertekende gebiedsdeal met doelen voor de verschillende partijen die het volledige gebied (bebouwd en onbebouwd) bekijken. Er is voor meerdere jaren (4 tot 8 jaar) een structurele financiering voorzien. Met water als verbindend element betrek je ook koppelkansen met andere domeinen.
De investeringsmiddelen zijn beperkt. Gebiedscoalities zullen daarom slechts een klein deel van de uiteindelijke doelstellingen kunnen realiseren. Het biedt wel de mogelijkheid om het proces en de figuur van gebieds- of regiodeals, waarin verschillende partijen een steentje bijdragen en een gezamenlijke doelstelling en actieplan uitwerken, verder te verkennen.
Hopelijk leidt dit tot goede resultaten en op termijn tot nog meer geïntegreerde, beleidsdomein overschrijdende, gebieds- of regiodeals en een meer gebundelde ondersteuning vanuit Vlaanderen. Dan kan Vlaanderen opnieuw onderzoeken hoe we vermijden dat lokale besturen in heel veel verschillende subsectorale gebiedscoalities moeten mee draaien.
VVSG ijvert voor zekerheid investeringsmiddelen
Vlaanderen maakt het subsidiebesluit voor investeringen door de gebiedscoalities nog op. De VVSG pleit ervoor om de investeringssubsidies te koppelen aan doelen en niet aan projecten en om detailsturing te vermijden. Daarnaast dringen we aan om de geselecteerde gebiedscoalities vanaf het begin voor meerdere jaren (4 of 8 jaar) zekerheid te geven over de hoogte van het investeringsbudget.
Delen
Auteur
Christophe
Claeys
Stafmedewerker waterbeleid, openbare werken en klimaatadaptatie
