De VVSG kennisdatabank

De beleids- en beheerscyclus (BBC) is het instrument voor het plannen, uitvoeren en evalueren van het beleid van de Vlaamse lokale besturen. Dit systeem, dat van toepassing is op gemeenten, OCMW’s, autonome gemeentebedrijven en welzijnsverenigingen, heeft een wettelijke basis en is ingebed in een internationaal kader.

Een stedenband is een duurzaam partnerschap tussen Vlaamse gemeenten of steden en lokale besturen in het Globale Zuiden. Lokale besturen hebben overal ter wereld gelijkaardige bevoegdheden en worden geconfronteerd met dezelfde uitdagingen. Via kennisuitwisseling en wederzijdse ondersteuning dragen beide lokale besturen bij aan goed lokaal bestuur.

Het lokaal sociaal beleid krijgt een plaats in het strategische meerjarenplan van het lokale bestuur, binnen de principes van de beleids- en beheerscyclus (BBC). Het lokaal sociaal beleid bevat beleidsdoelstellingen gevoed door de lokale behoeften, verschillend in elk lokaal bestuur. Een sterke omgevingsanalyse en participatie van kwetsbare burgers en alle relevante lokale partners zijn nodig.

Lokale besturen kunnen op diverse manieren bijdragen aan mondiale samenwerking. Van stedenbanden en jumelages tot jeugdwerking, samenwerking met middenveldorganisaties en de private sector, en deelname aan internationale netwerken. Elke aanpak bevordert kennisuitwisseling, capaciteitsopbouw en duurzame ontwikkeling. Ontdek hieronder hoe jouw gemeente wereldwijd impact kan maken.

Gemeenten en OCMW’s kennen uiteenlopende ontvangsten en uitgaven. Hier bekijken we ze via een economische invalshoek aan de hand van de jaarrekeningen 2022.

Elke gemeente en elk OCMW moet vanaf 2 maart 2023 een deontologische commissie hebben. Deze commissie ziet er op toe dat de deontologische code nageleefd wordt door de lokale mandatarissen. Lokale besturen die al eerder een deontologische commissie of een bureau voor integriteit hadden, moeten deze omvormen zodat deze voldoen aan de bepalingen daarover in het Decreet Lokaal Bestuur.

Het decreet lokaal bestuur bepaalt sinds 2019 de regels voor de organisatie en de werking van de Vlaamse gemeenten, OCMW’s, intergemeentelijke samenwerkingsverbanden en OCMW-verenigingen en -vennootschappen. Het gaat om de politieke en ambtelijke organisatie, de beleids- en beheerscyclus van de gemeente en het OCMW, de werking van het lokaal bestuur, burgerparticipatie, bestuurlijk toezicht, fusies, interlokale samenwerking en deelname in rechtspersonen.

In een tijdperk van voortdurende verandering staan Vlaamse lokale besturen voor een reeks complexe uitdagingen die de kern van hun gemeenschappen raken. Dit overzicht biedt een diepgaande blik op maatschappelijke uitdagingen die de toekomst van onze samenleving vormgeven en dient ook als een waardevolle inspiratiebron voor lokale besturen die hun omgevingsanalyse willen versterken.

Klimaatscenario’s voorspellen dat de frequentie van extreme droogtes, zoals die van 1976, elke vier jaar zal toenemen. Tussen 2017 en 2020 en in 2022 kampte Vlaanderen al met extreme droogte. Hoe volgen centrale overheden dat op en wat kan je als gemeente doen om de impact van extreme droogte te beperken?

Wateroverlast bestrijden wordt een steeds grotere uitdaging door toenemende verharding en klimaatverandering. De waterbom van 2021 en de wateroverlast eind 2023 benadrukken de urgentie. Droogte is ook een groeiend probleem, met extreme gevallen tussen 2017 en 2022. Overheden en burgers moeten samen blijven werken aan meerlaagse waterveiligheid, met focus op preventie, protectie en paraatheid. Zo pakken we tegelijk wateroverlast, droogte en hitte aan.