Digitale inclusie bij mensen met een beperking

Veel websites en apps zijn vandaag nog te onduidelijk en weinig toegankelijk. Zo vindt maar liefst 69% van de Vlamingen overheidswebsites onvoldoende gebruiksvriendelijk. Dit toont aan hoe belangrijk het is om gebruikers actief te betrekken bij de ontwikkeling van digitale toepassingen. Maar hoe betrek je nu mensen met een beperking bij de ontwikkeling van digitale toepassingen? In deze workshop gaan we aan de hand van inspirerende praktijkvoorbeelden dieper in op deze aanpak.

Op het einde van deze sessie:

• Weet je het belang van het betrekken van mensen met een beperking bij de ontwikkeling van digitale toepassingen.
• Heb je concrete tips gekregen.
• Werd je meegenomen in een aantal inspirerende praktijkvoorbeelden.

Stap binnen in de Inclusive Tech Hub, een nieuwe proeftuin voor Inclusief Gebruikersonderzoek. We brengen er mensen met een beperking, digitale ontwerpers en beleidsmakers samen rond concrete digitale vraagstukken. Met moderne tools zoals VR en Eye Tracking onderzoeken en verbeteren we de toegankelijkheid over al je digitale touchpoints: van apps en websites tot signalisatie en interactieve infozuilen. De workshop is hands-on, met ruimte om te testen en ervaringen te delen. Je vertrekt met concrete inzichten en meteen toepasbare ideeën. Je hoeft geen techneut te zijn om er wat van op te steken.

Op het einde van deze sessie:

• Heb je een concreet beeld van hoe Inclusief Gebruikersonderzoek er in 2026 uitziet.
• Weet je praktische do’s & don’ts uit echte cases.
• Heb je een doe-het-zelf stappenplan om in je eigen organisatie te starten met Inclusief Gebruikersonderzoek.

Hoe kan je mensen met een beperking ondersteunen bij digitale vragen? Artevelde Hogeschool deelt inspirerende inzichten uit de werking van Digibank+. Je maakt daarnaast kennis met het Digihelden‑project van Pegode en Avansa regio Antwerpen. Je krijgt concrete tips en nuttige tools. Als extra krijg je een praktisch draaiboek mee naar huis, zodat je meteen kan starten.

Op het einde van deze sessie:

• Heb je inzicht gekregen rond hoe mensen met een beperking kan ondersteunen.
• Ken je een aantal leerlessen van de digibank plus werking.
• Heb je concrete tips en tools van het digihelden project gekregen.

Tinder, Grindr, Snapchat, Facebook, Instagram, Dottie ... Zo kunnen we nog wel een tijdje doorgaan. Sociale media hebben een onvermijdelijke plaats gekregen in ieders leven. Van kind tot volwassene ontwikkelen we ons zowel offline als online. Ook seksualiteit wordt meer en meer online via sociale media verkend en ontdekt. Het is soms moeilijk om zelf mee te zijn, laat staan de juiste ondersteuning te bieden aan kwetsbare cliënten. Deze vorming neemt je mee in de snel evoluerende wereld van apps, online surfgedrag en sociale media. Het geeft je een blik op wat er bestaat en handvatten om met je cliënten op maat hierover in gesprek te gaan en de juiste ondersteuning te kunnen bieden. Deze workshop is specifiek bedoeld voor begeleiders van personen met een (licht tot ernstige) verstandelijke beperking en/of ASS, die zich bevinden in een emotionele fase 1, 2, 3 of 4. 

Op het einde van deze sessie:

• Heb je zicht op de mogelijkheden en risico’s van online seksueel gedrag.
• Heb je handvatten om ondersteuning op maat van een cliënt vorm te geven, aan de hand van een aangereikte beeldvormingsmethodiek.
• Ken je theoretische kaders en duidelijke tips aan de hand van concrete casussen uit het werkveld.

Mensen met een beperking ervaren extra drempels in de digitale wereld. Dat komt deels door websites, apps en online tools die niet (voldoende) toegankelijk zijn. Maar  echte toegang is pas mogelijk wanneer ook het eigen toestel is aangepast aan de individuele noden van de gebruiker. Gelukkig bestaan er vandaag veel instellingen, hulpmiddelen en aanpassingen. Motorische aanpassingen helpen bij het bedienen, sensorische aanpassingen ondersteunen het lezen en begrijpen, cognitieve aanpassingen maken informatie eenvoudiger. De juiste oplossing kiezen, vraagt kennis en inzicht van bestaande aanpassingen en van de noden van de gebruiker. In deze workshop krijg je duidelijke voorbeelden en helpen we je op weg in je zoektocht naar de beste oplossing.

Op het einde van deze sessie:

• Heb je inzicht in de extra digitale drempels die mensen met een beperking ervaren.
• Heb je een beknopt overzicht van mogelijke aanpassingen
• Kreeg je handvatten om de nodige aanpassingen af te stemmen op de noden van elke cliënt.

Zie je soms online gedrag bij cliënten waar je je zorgen om maakt? Weet je soms geen raad met hoe je dit gedrag moet interpreteren of hoe je hiermee om kan gaan? In deze workshop leggen we uit hoe het emotionele ontwikkelingsniveau online tot uiting kan komen. We overlopen de vijf emotionele ontwikkelingsfasen van Anton Dosen, en leggen de link met online risico’s. Tot slot sluiten we af met een fictieve casus, waarin je tips en handvaten krijgt over hoe we deze emotionele ontwikkelingsnoden kunnen interpreteren en welke handelingsstrategieën je hierop kan toepassen. 

Op het einde van deze sessie:

• Weet je wat emotionele ontwikkeling is en hoe dit verband houdt met online risico’s.
• Kan je emotionele ontwikkelingsnoden herkennen en je handelen hierop afstemmen.
• Ken je de verschillende handelingsstrategieën die je kan gebruiken in het omgaan met online risico’s. 

Digitale media zijn niet meer weg te denken uit het leven van kinderen en jongeren. Voor kinderen en jongeren met een beperking brengen ze extra kansen, maar ook specifieke uitdagingen met zich mee. In deze sessie duiken we in mediaopvoeding als een essentieel onderdeel van de dagelijkse begeleiding. Je ontdekt hoe je kinderen en jongeren met een beperking kan versterken, ondersteunen en beschermen in de digitale wereld. We staan stil bij waarom mediaopvoeding zo belangrijk is, laten je kennismaken met organisaties die hun eerste mediawijze stappen al gezet hebben en reiken mediawijze tools aan waarmee je morgen mee aan de slag kan.

Op het einde van deze sessie:

• Begrijp je waarom mediaopvoeding cruciaal is voor kinderen en jongeren met een beperking en welke gedeelde rol jij daarin kan opnemen als begeleider, opvoeder of professional.
• Heb je van organisaties geleerd die al ervaring hebben met mediaopvoeding in hun werking en neem je ideeën mee die je kan vertalen naar je eigen context.
• Heb je kennis gemaakt met praktische, mediawijze tools en werkvormen waarmee je meteen aan de slag kan in je begeleiding.
   

Stap binnen in de Inclusive Tech Hub, een nieuwe proeftuin voor Inclusief Gebruikersonderzoek. We brengen er mensen met een beperking, digitale ontwerpers en beleidsmakers samen rond concrete digitale vraagstukken. Met moderne tools zoals VR en Eye Tracking onderzoeken en verbeteren we de toegankelijkheid over al je digitale touchpoints: van apps en websites tot signalisatie en interactieve infozuilen. De workshop is hands-on, met ruimte om te testen en ervaringen te delen. Je vertrekt met concrete inzichten en meteen toepasbare ideeën. Je hoeft geen techneut te zijn om er wat van op te steken.

Op het einde van deze sessie:

• Heb je een concreet beeld van hoe Inclusief Gebruikersonderzoek er in 2026 uitziet.
• Ken je praktische do’s & don’ts uit echte cases.
• Heb je een doe-het-zelf stappenplan om in je eigen organisatie te starten met Inclusief Gebruikersonderzoek.

Personen met een handicap hebben recht op redelijke aanpassingen en maatregelen om gelijkwaardig deel te nemen aan de samenleving. In deze workshop schetsen we het wettelijk kader rond redelijke aanpassingen. Dit kader passen we ook toe op de context van digitale inclusie, aan de hand van drie oordelen van de Geschillenkamer van het Vlaams Mensenrechteninstituut. Daarna nemen we je mee in een aanvraag- en bemiddelingstraject voor redelijke aanpassingen.

Op het einde van deze sessie:

• Heb je kennis over het wettelijk kader rond redelijke aanpassingen.
• Weet je hoe redelijke aanpassingen fungeren in de context van digitale inclusie.
• Begrijp je hoe een bemiddelingstraject werkt bij het VMRI.

Digitale toegankelijkheid begint bij hoe je diensten ontwerpt. Je ontdekt hoe digitale drempels in websites, apps en online dienstverlening ontstaan en hoe ze mensen met een handicap uitsluiten. Je krijgt een helder inzicht in waar mensen met een handicap wettelijk recht op hebben als het gaat over digitale toegankelijkheid. Je wordt meegenomen in begrijpelijke en toepasbare principes. Aan de hand van een herkenbaar voorbeeld leer je drempels herkennen en verbeteren. Je krijgt praktische handvatten om toegankelijkheid te verankeren in beleid en werking en vertrekt met drie acties die je meteen kan uitvoeren.

Op het einde van deze sessie:

• Heb je inzicht in de wetgeving van digitale toegankelijkheid.
• Kan je drempels herkennen en verbeteren.
• Beschik je over handvatten om toegankelijkheid te verankeren in beleid en werking.

In deze workshop ontdek je hoe digitale inclusie op de werkvloer werkt, vertrekkend vanuit concrete praktijkervaring. AnyWorx, Licht en Liefde, toont hoe werknemers en werkgevers gericht ondersteund kunnen worden bij visuele toegankelijkheid op het werk. 

Je krijg een toelichting over de ondersteunings- en compensatiemogelijkheden via VDAB, waaronder de aanvraag van hulpmiddelen en werkbaarheidsmaatregelen. 

Een ervaringsdeskundige werknemer met een visuele beperking neemt je mee in zijn dagelijkse realiteit op de werkvloer. Hij laat zien hoe digitale tools, zoals een schermlezer, essentieel zijn om zelfstandig en volwaardig te kunnen werken. Deze workshop is relevant voor werkgevers, HR, begeleiders en beleidsmakers die digitale inclusie concreet willen realiseren. 

Op het einde van deze sessie:

• Krijg je concrete inzichten in digitale inclusie op de werkvloer, geïllustreerd aan de hand van herkenbare praktijkvoorbeelden.
• Begrijp je hoe aangepaste hulpmiddelen de zelfstandigheid, inzetbaarheid en duurzame tewerkstelling van werknemers kunnen versterken.
• Zie je in dat maatwerk essentieel is: geen standaardoplossingen, maar afstemming op persoon, context en job loont. 

Onze Nieuwe Toekomst (ONT) is een beweging van, voor en door mensen met een (verstandelijke) beperking. Een ONTmoetingscafé is een bijeenkomst waar mensen met en zonder beperking elkaar ontmoeten in een veilige omgeving. Iedereen mag er zichzelf zijn en ervaringen staan centraal. In deze workshop werken we samen rond het thema digitale inclusie. We bespreken wat je nodig hebt in de digitale wereld, wat goed lukt en wat moeilijk loopt. Deelnemers wisselen ervaringen uit, geven elkaar tips en zoeken samen naar oplossingen voor digitale drempels. Dat doen we door tijdens de workshop een spel te spelen, waarbij we een digitale levensweg met verschillende obstakels afleggen. Bij elk obstakel nemen we een kaartje met een vraag die we in groep beantwoorden, zo willen we een gesprek op gang brengen.

Op het einde van deze sessie:

• Heb jij jouw ervaring kunnen delen met digitale toegankelijkheid.
• Heb je ervaringen van andere deelnemers leren kennen.
• Heb je tips & tricks uitgewisseld over digitale inclusie.

Inspelend op de nood uit het werkveld van zorg en welzijnsorganisaties naar specifieke informatie en uitwisseling rond mediawijsheid en digitale inclusie, nemen we het initiatief om hierrond een lerend netwerk op poten te zetten. We geven op deze studiedag hiertoe het startschot. In deze sessie verkennen we de contouren hiervoor (noden, wat is een werkbaar format, wie is geïnteresseerd in partnerschap, wie nodigen we uit, jaarplanning 2026, …?) en geven we zelf een overzicht van reeds bestaand materiaal waar je morgen al mee aan de slag kan. 

Op het einde van deze sessie:

• Sta je mee aan de wieg van een nieuw lerend netwerk specifiek voor zorg en welzijn.
• Kreeg je inzage in wat Mediawijs kan betekenen voor jouw organisatie uit zorg en welzijn.
• Kan je je noden rond mediawijsheid en digitale inclusie vanuit jouw organisatie en sector verhelderen en vertalen naar thema’s voor het lerend netwerk. 

Digitale uitsluiting raakt vaak mensen met een beperking. In deze workshop krijg je een kijk op hoe de Vlaamse ombudsvrouw, het Vlaams Mensenrechteninstituut en Unia signalen rond digitale uitsluiting oppikken en omzetten in actie. Ontdek hoe je zelf signalen kan melden om zo verandering in gang te zetten. 

Laat je daarnaast inspireren door Dito, een vereniging van en voor personen met een handicap die zich onder andere inzet om de stem van personen met een handicap te laten horen in beleidsvoering. Vanuit de inzichten van onze sprekers en de signalen die je leert herkennen, ontdek je hoe je zelf signalen kan melden om zo verandering in gang te zetten.

Op het einde van deze sessie:

1. Weet je wat de Vlaamse ombudsvrouw, Unia en VMRI doen rond digitale uitsluiting bij mensen met een beperking.
2. Hoor je enkele voorbeelden van signalen die zijn opgenomen.
3. Heb je inspiratie en tips gekregen van Dito VZW.

Stap binnen in de Inclusive Tech Hub, een nieuwe proeftuin voor Inclusief Gebruikersonderzoek. We brengen er mensen met een beperking, digitale ontwerpers en beleidsmakers samen rond concrete digitale vraagstukken. Met moderne tools zoals VR en Eye Tracking onderzoeken en verbeteren we de toegankelijkheid over al je digitale touchpoints: van apps en websites tot signalisatie en interactieve infozuilen. De workshop is hands-on, met ruimte om te testen en ervaringen te delen. Je vertrekt met concrete inzichten en meteen toepasbare ideeën. Je hoeft geen techneut te zijn om er wat van op te steken.

Op het einde van deze sessie:

• Heb je een concreet beeld van hoe Inclusief Gebruikersonderzoek er in 2026 uitziet.
• Ken je praktische do’s & don’ts uit echte cases.
• Heb je een doe-het-zelf stappenplan om in je eigen organisatie te starten met Inclusief Gebruikersonderzoek.

Medewerkers in de zorg- en welzijnssector komen onvermijdelijk in aanraking met het digitale. Niet alleen administratieve taken, maar ook digitale vragen van cliënten komen hun richting uit. Daarbij merken we dat niet elke medewerker zich even zeker voelt als het gaat om die verschillende digitale toepassingen. Het is belangrijk om het verschil in snelheden bij collega’s te herkennen en hier bewust mee om te gaan. In deze workshop krijg je tips en tools rond het werven en opleiden van digihelpers op het werk. Dit zijn digivaardige collega’s die andere collega’s versterken bij digitale vragen.

Op het einde van deze sessie: 

1. Weet je welke uitdagingen er zijn om in de toekomst medewerkers binnen zorg en welzijn digitaal te versterken en te ondersteunen. 
2. Heb je concrete tips en tools gekregen die je op maat in je eigen organisatie kan inbedden en waarmee je morgen al aan de slag kan. 
3. Ben je geïnspireerd door een aantal voorbeelden van organisaties die aan de slag gingen rond digihelpers op het werk.

Windows, Android, iOS, iPadOS, macOS zijn standaard voorzien van heel wat toegankelijkheidsfuncties voor mensen met een functiebeperking. In deze workshop leggen we de focus op de Universal Design-inspanningen van Apple, Google en Microsoft en tonen we hoe je die efficiënt kunt toepassen. We stellen daarbij ook onze ‘waaierfolders’ voor, waarmee wij deze materie op een laagdrempelige manier beschikbaar stellen voor hulpverleners. Maar je zult met simulatietools ook aan den lijve ondervinden welke impact een aantal visuele pathologieën heeft op het zien van de omgeving.

Op het einde van deze sessie:

• Heb je inzicht in het functioneren van slechtziende en blinde mensen op vlak van ICT-gebruik.
• Krijg je een helder beeld van de toegankelijkheidsfaciliteiten die standaard voorzien zijn in Windows, iOS, iPadOS, macOS en Android.
• Word je je bewust van het belang van digitale toegankelijkheid voor blinde en slechtziende mensen.

In deze workshop duiken we in het groeiende fenomeen van vriendschapsfraude en wat dit betekent voor kwetsbare cliënten. We verkennen herkenbare signalen, typische scenario’s en de technieken die oplichters gebruiken om vertrouwen te winnen. Deelnemers leren hoe ze cliënten kunnen ondersteunen in het veilig online leggen van contacten en hoe je tegelijk werkt aan hun algemene weerbaarheid. We bekijken concrete gesprekstips en manieren om risico’s bespreekbaar te maken zonder angst te creëren. Daarnaast delen we eenvoudige tools en praktische veiligheidsinstellingen die meteen toepasbaar zijn.

Op het einde van deze sessie:

• Bezit je praktische vaardigheden om vriendschapsfraude te herkennen.
• Beschik je over handvatten om zowel digitale als algemene weerbaarheid bij cliënten te versterken.
• Heb je kennis van direct toepasbare tips en veiligheidsinstellingen.

Sociale media zijn alomtegenwoordig. Voor personen met een verstandelijke beperking brengt dit heel wat uitdagingen met zich mee. Om beter met deze uitdagingen te kunnen omgaan, ontwikkelde Pasform de vorming ‘Ikzelf en anderen, samen op het internet’. In die vorming neemt Pasform volwassenen met een verstandelijke beperking mee in de wereld van de sociale media. Ze staan stil bij de moeilijkheden en gevaren maar maken ook ruimte om op een speelse en creatieve manier met sociale media aan de slag te gaan. In deze verdiepende sessie geeft Pasform je een inkijk in de vorming. Laat je inspireren door hun tools en methodieken en ontdek met welke aandachtspunten je het beste rekening houdt bij het geven van vorming aan volwassenen met een verstandelijke beperking.

Op het einde van deze sessie:

• Heb je kennisgemaakt met vorming rond sociale media bij volwassenen met een verstandelijke beperking.
• Heb je handvatten gekregen om op een leuke manier aan de slag te gaan rond sociale media bij volwassenen met een verstandelijke beperking.
• Ken je de belangrijke aandachtspunten rond het aanbrengen van inzichten bij volwassenen met een verstandelijke beperking.