Van een wekelijkse dinsdagmarkt met één kippenkraam naar een bruisende markt met tien standhouders. Van een dode kermismaandag naar een succesformule met drieduizend verkochte polsbandjes. Natascha Verjans weet als geen ander hoe je mensen in beweging krijgt. Al 25 jaar is ze de motor achter de markten, de kermissen en de internationaal gerenommeerde antiekmarkt in Tongeren. ‘Mijn job draait om contact, om vertrouwen, om weten wie er in het kraam staat. Dat krijg je alleen maar door zelf aanwezig te zijn.’
Natascha Verjans is verantwoordelijk voor de wekelijkse markten, een dertigtal wijkkermissen, de jaarlijkse septemberkermis met zo’n 120 attracties én de antiekmarkt die elke zondag tot 15.000 bezoekers trekt. Sinds vorig jaar werkt ze aan wat ze zelf Antiekmarkt 2.0 noemt. ‘We maken het parcours herkenbaar, ook als er geen markt is. Met vlaggen, omgevormde elektriciteitskasten, fotoframes op fietsbeugels en een eigen logo zetten we in op wayfinding. Bezoekers en toeristen zien zo dat er iets gebeurt.’ De antiekmarkt krijgt ook inhoudelijke vernieuwing. ‘Antiek is niet meer het enige wat leeft. Brocante en vooral vintage zijn in opmars. Denk aan platenspelers, elpees, retromeubels. We spelen daarop in. Zo maken we de markt aantrekkelijk voor nieuwe generaties.’
Natascha Verjans werkt al 25 jaar voor het stadsbestuur van Tongeren-Borgloon. Ze begon haar loopbaan als farmaceutischtechnisch assistent in de apotheeksector. In 2000 stapte ze over naar het lokale bestuur, eerst op het kabinet van Sociale Zaken, later bij de dienst Economie. Daar is ze verantwoordelijk voor de organisatie van markten, kermissen en de antiekmarkt. Sinds dit jaar is ze ook bevoegd voor de markten en kermissen in fusiepartner Borgloon.
Door de fusie met Borgloon kwamen er extra markten en elf nieuwe kermissen bij. ‘Op dinsdag stond daar jarenlang één kippenkraam. Nu hebben we tien standhouders. Maar de inwoners zijn het niet gewend. Je moet ze opnieuw warm maken voor het marktgebeuren. En de standhouders moet je overtuigen om mee te bouwen. Dat is pionierswerk. Als mensen niet komen, stopt het verhaal. Dus werken we acties uit, investeren we in zichtbaarheid en blijven we volhouden.’
De ervaring komt van pas. De herinrichting van de Grote Markt in Tongeren was een sleutelmoment. ‘Alle standhouders moesten tijdelijk elders staan. En nadien konden ze niet zomaar terug op hun oude plaats gaan staan, want er waren bomen, banken, vergroening. Dat bracht veel emotie en discussie met zich mee. Ik begrijp dat. Een plek op de markt is voor een kraamhouder wat een winkelpand is voor een handelaar. Je moet het vertrouwen winnen dat het nieuwe voorstel ook werkt. Dat vergt sterk inlevingsvermogen.’
Inlevingsvermogen is sowieso cruciaal. ‘Ik ken bijna alle standhouders bij naam. Ik weet hoe het met hen gaat, wat ze doormaken. In de kermiswereld zie ik mensen die ik geboren heb weten worden, nu zelf in het kraam staan. Dat menselijke aspect maakt mijn werk zo waardevol. Mensen moeten weten wie je bent. En ze moeten voelen dat ze met alles bij jou terechtkunnen. Soms zijn er financiële zorgen of persoonlijke problemen. Dan zeg ik altijd: Vertel het gewoon. Alles is bespreekbaar.’
Dat persoonlijke contact maakt ook promotie sterker. ‘Voor de wekelijkse markt werken we met marktbonnen. Geen eenmalige grote prijs, maar honderd mensen die elk vijftig euro winnen. Dat geld vloeit rechtstreeks terug naar de markt. Mensen komen opnieuw en nemen vaak nog iemand mee. Voor de kermis hebben we een polsbandjesactie op maandag, de rustigste dag. Voor twintig euro kunnen bezoekers die dag onbeperkt op de attracties. In het begin was er twijfel, maar nu is het een succes. We verkopen elk jaar 3000 bandjes en zijn daarmee uniek in België.’
Het is die combinatie van visie, mensgerichtheid en volgehouden inzet die het werk van Natascha Verjans zo krachtig maakt. ‘Wat we doen, draait om mensen. De plek op de markt, de mix van kramen, het soort acties, zelfs het tijdstip van een activiteit: het heeft allemaal invloed op het inkomen van de mensen in die kramen. Dat moet je beseffen. Wie denkt dat het om “kraampjes organiseren” gaat, mist de essentie. Het is niet winkeltje spelen. Het is mensenwerk.’
Ook haar team is daarin belangrijk. ‘We zijn met een aantal collega’s binnen de cel economie en vormen echt een hecht team. Als iemand het een tijdje moeilijk heeft, springen we bij. Die onderlinge steun maakt het verschil. Als ik dit werk alleen zou moeten doen, op een eiland, dan was ik misschien al afgehaakt. Maar nu haal ik daar dagelijks energie uit.’
Aan nieuwe collega’s geeft ze één raad: geef niet te snel op. ‘Ik zie veel starters snel weer vertrekken. Omdat elke dag anders is. Omdat er altijd iets onverwachts opduikt. Maar dat maakt het net boeiend. En het mooie is: je krijgt er zoveel voor terug: vertrouwen, verbondenheid, voldoening. Die komen niet op dag één. Maar wie volhoudt, kan echt een steen verleggen.’ –
