Het meerjarenplan van Harelbeke: van gefaseerde opbouw naar sterke SDG-integratie
Harelbeke gebruikt de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s) als sturend kader voor het meerjarenplan 2026-2031. De stad vertrekt bewust van de 5 P’s van de SDG-agenda (People, Planet, Prosperity, Peace en Partnership) om lokale beleidskeuzes te structureren en te verbinden met maatschappelijke uitdagingen op lange termijn.
Inhoud van deze pagina
Algemene gegevens
Markstraat 29
8530 Harelbeke
België
Wat is er gebeurd?
Sterke start met gedeelde analyse
De integratie van de SDG’s begint al bij de voorbereiding van het meerjarenplan. Harelbeke werkte samen met Zwevegem, Deerlijk en Kuurne aan een gezamenlijke omgevingsanalyse. Die samenwerking leidde tot de ontwikkeling van de SDG-wijzer(opent nieuw venster), een online monitoringinstrument dat lokale cijfers en trends koppelt aan de SDG’s en zo een gedeelde kennisbasis creëert.
SDG’s als rode draad in het beleidsproces
Om het SDG-kader breed te verankeren, werd de ambtelijke inspiratienota volledig opgebouwd volgens de 5 P’s. Medewerkers maakten via een SDG-game actief kennis met het kader en de onderliggende logica. Ook de adviesraden leverden samen één ambitienota, gebaseerd op een SDG-oefening, waardoor verschillende perspectieven samenkwamen in één richtinggevend verhaal.
Van 5 P’s naar beleidsdoelstellingen
Bij het vastleggen van de beleidsprioriteiten gebruikte Harelbeke de 5 P’s als vertrekpunt. Per pijler maakten teams een SWOT-analyse, op basis van de omgevingsanalyse, cijfermateriaal en relevante stakeholders. Tijdens strategienamiddagen voerde het managementteam per pijler een dubbele materialiteitsanalyse uit en evalueerde het het vorige meerjarenplan.
Dit resulteerde in vier prioritaire beleidsdoelstellingen, telkens gekoppeld aan een overkoepelende SDG:
- SDG 10 – Ongelijkheid verminderen
- SDG 11 – Duurzame steden en gemeenschappen
- SDG 15 – Leven op het land
- SDG 16 – Sterke publieke diensten
Daarnaast koos de stad voor twaalf complementaire SDG’s (SDG’s 1 t.e.m. 9, 12, 13 en 14). Samen vormen ze de ruggengraat voor alle actieplannen en acties.
Verankering en opvolging
De SDG-aanpak sluit aan bij de vernieuwde organisatiestructuur van Harelbeke, met drie directies (Mens, Ruimte en Ondersteuning). Dat versterkt de samenhang tussen beleidskeuzes en uitvoering.
Voor de opvolging kiest de stad voor een impactgerichte aanpak: eerst worden indicatoren bepaald op het niveau van de beleidsdoelstellingen, pas daarna op het niveau van actieplannen en acties. Zo blijft de focus liggen op wat het beleid maatschappelijk wil realiseren.
Wat waren de uitdagingen?
Het vertalen van een breed SDG-kader naar scherpe en concrete lokale beleidskeuzes vraagt tijd en afstemming. Bovendien zijn niet alle medewerkers vertrouwd met het SDG-denken; blijvende inzet op interne kennis en betrokkenheid is nodig.
Tips voor andere gemeenten
- Integreer de SDG’s van bij de start in je meerjarenplan en gebruik ze als structurerend kader, niet als extra laag.
- Werk samen met buurgemeenten om omgevingsanalyses en data te delen.
- Betrek medewerkers en adviesraden actief, zodat het SDG-kader breed gedragen wordt.
- Vertrek van beleidsdoelstellingen en indicatoren, en werk pas daarna acties uit. Zo stuur je op impact in plaats van op losse initiatieven.
- Communiceer op een heldere manier aan je burgers over beleidsplannen. De SDG’s zijn hierbij een dankbaar communicatief kader. Zie bijvoorbeeld de brochure van Harelbeke over het meerjarenplan 2026-2031(opent nieuw venster).
Algemeen contact
Deel je eigen praktijk
Wil je actief helpen en onze praktijkendatabank aanvullen? Deel zelf een praktijkvoorbeeld en inspireer je collega’s.