De VVSG kennisdatabank

De bouwshift gaat over slimmer omgaan met ruimte. We bouwen nog altijd woningen, bedrijven en voorzieningen, maar doen dat meer in bestaande kernen en minder in open ruimte. Zo versterk je dorpen en steden en bescherm je landbouw- en natuurgebied. Op deze pagina lees je wat de bouwshift betekent, welke doelstellingen richting geven en hoe je als gemeente via beleid, plannen, vergunningen en financiering mee het verschil maakt.

Op deze pagina lees je hoe je als lokaal bestuur omgaat met regenwater bij bouwwerken. Je krijgt een overzicht van de belangrijkste regels uit de gewestelijke hemelwaterverordening, aangevuld met provinciale en gemeentelijke bepalingen.

Gemeenten krijgen vaak de vraag om teeltschade vast te stellen via een schattingscommissie. Maar is dat nog nodig? De samenstelling van de commissies loopt spaak, en federale en Vlaamse overheden gebruiken de vaststellingen nauwelijks nog. Ontdek op deze kennispagina waarom gemeenten niet verplicht zijn om deze taak op zich te nemen en hoe schade efficiënter afgehandeld kan worden.

Wie Europa zegt, denkt vaak aan Europese subsidies. Lokale besturen kunnen de Europese subsidieprogramma’s gebruiken voor financiële steun aan gemeentelijke projecten of voor samenwerkingsverbanden binnen Europa. VVSG zet in op maximaal gebruik van EU-subsidies voor lokale besturen en informeert, samen met VLEVA, over subsidiemogelijkheden.

De inzameling en zuivering van vervuilende lozingen en een goede weg- en rioolinfrastructuur bepalen de kwaliteit van het oppervlakte- en grondwater. Het draagt bij aan volksgezondheid en hygiëne. Rioolbeleid is ook nauw verbonden met regenwaterbeheer en helpt bij droogte, wateroverlast en hitte. Voorkom als rioolbeheerder verzakkingen, geurhinder en vissterfte.

In tijden van droogte vallen bronbemalingen bij werven die grondwater in de riool lozen op. Steden en gemeenten krijgen daarover veel vragen van inwoners. Daarom nemen ze net als rioolbeheerders, drinkwatermaatschappijen, burgers en de bouwsector initiatieven om bronbemalingen duurzamer te maken. De Vlaamse wetgeving biedt het kader voor duurzamere bronbemaling.

Vlaanderen staat bekend om zijn verharding, wat leidt tot uitdagingen zoals droogteperiodes en overstromingen. Door circulaire maatregelen te integreren in je lokaal waterbeleid, pak je die problemen structureel aan en draag je bij aan een duurzame en veerkrachtige regio. Samen bouwen we aan efficiënt én toekomstgericht waterbeheer.

De Vlaamse Regering keurde op 1 juli 2022 de derde generatie stroomgebiedbeheerplannen goed (2022-2027). Samen met die plannen keurde de Vlaamse regering ook een conceptnota ‘de grote STROOMversnelling’ goed die extra beleid en doelstellingen uitstippelt om tegen 2027 watersystemen sneller in een goede toestand te krijgen.

De gemeente kan publieke grachten aanduiden. Ze neemt hiervan het beheer over, maar niet de eigendom. De gemeente kan een erfdienstbaarheid opleggen in een maximaal kader. Afhankelijk van de plaatselijke omstandigheden kan de gemeente zelf beslissen om in dat kader lichtere erfdienstbaarheden of kleinere erfdienstbaarheidszones in te stellen.