In DDS heeft de Interlokale Vereniging Sociale Economie Scheldeland (IVSES) een sterke partner gevonden om in de regio de groeiende uitdagingen binnen de sociale economie aan te gaan. Op tafel liggen scenario’s voor begeleiding en activering van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.
Tot eind 2022 was de regie sociale economie van de negen lokale besturen van IVSES (Berlare, Buggenhout, Dendermonde, Hamme, Laarne, Lebbeke, Wetteren, Wichelen en Zele) in handen van de gemeente Hamme. Toenmalig voorzitter van IVSES Jan Rosschaert ging op zoek naar extra handen en vond in DDS de geknipte bondgenoot.
Dienstverlenende Vereniging DDS – van Dender, Durme en Schelde, de drie rivieren die door het werkingsgebied stromen – had korte tijd eerder, in 2020, een doorstart gemaakt met nieuwe activiteiten en projecten voor haar lokale besturen. Het zit nog vers in het geheugen van voorzitter Hans Knop: ‘Door een intense samenwerking met de lokale besturen boekten we op korte tijd successen op het vlak van onder meer klimaat, energie, mobiliteit en wonen.’ Dat was ook Jan Rosschaert niet ontgaan. Net vanwege de expertise die DDS in huis had, bood IVSES de regie voor sociale economie aan en vroeg het DDS ook het wijk-werken in de regio te organiseren. Wijk-werken is immers een nuttig instrument om langdurig werklozen en mensen met een leefloon opnieuw richting arbeidsmarkt te bewegen. Ook andere trajecten binnen de sociale economie winnen nu aan belang, doordat de overheid beslist heeft de werkloosheidsuitkering te beperken in de tijd. Beide organisaties vonden elkaar heel snel.
Onze OCMW’s zien een tsunami aan dossiers op zich afkomen en ze zullen dit niet alleen kunnen bolwerken. Vandaar dat we samen met DDS op zoek gaan naar haalbare oplossingen.
Uit een omgevingsanalyse van DDS uit 2024 bleek dat er in de regio ruim 800 mensen met een arbeidsbeperking op zoek zijn naar een betaalde baan. Daarbovenop zijn er ook nog zo’n 1860 leefloners. En dat aantal dreigt vanaf 2026 fors te stijgen door de beperking van de werkloosheidsuitkering in de tijd.
Huidig IVSES-voorzitter Jo Laureys houdt zijn hart vast: ‘Onze OCMW’s zien een tsunami aan dossiers op zich afkomen en ze zullen dit niet alleen kunnen bolwerken. Vandaar dat we samen met DDS op zoek gaan naar haalbare oplossingen. Niet alleen voor onze OCMW’s, maar ook voor de werkzoekenden zelf die – al dan niet via de sociale economie – willen participeren op de arbeidsmarkt.’
Hans Knop ziet heel wat potentieel, maar ook lastige kwesties: ‘Maatwerkbedrijven bieden aangepast werk aan mensen met een arbeidsbeperking, maar de maatwerkbedrijven in onze regio bevinden zich allemaal aan de uiterste grenzen van ons regiegebied. Mensen met een arbeidsbeperking zijn vaak minder mobiel en zien hun kans om te participeren op de sociale arbeidsmarkt verwateren, doordat ze er gewoon niet geraken. Het kan daarom een goede oplossing zijn centraal in ons regiegebied arbeidsplaatsen binnen de sociale economie te creëren.’
Een positief punt in dat verband: in de nieuwe beleidsnota Sociale Economie van de Vlaamse regering staat dat het versterken van de tewerkstellingskansen voor personen met een arbeidsbeperking is opgenomen als een strategische doelstelling. ‘Dat is ook voor onze regio al zeker een van de belangrijkste uitdagingen, net zoals het ondersteunen van onze OCMW’s,’ merkt Jo Laureys op.
Mensen met een arbeidsbeperking zijn vaak minder mobiel en zien hun kans om te participeren op de sociale arbeidsmarkt verwateren, doordat ze er gewoon niet geraken.
Er zijn nu in de regio al afspraken gemaakt over het delen van expertise tussen de OCMW’s van het werkgebied, maar je kunt natuurlijk niet alle werkdruk op de OCMW’s afwentelen. Daarom onderzoekt DDS nu ook de mogelijkheden om de OCMW’s bij te staan in administratieve en ondersteunende taken die per definitie niet door een maatschappelijk werker hoeven te worden uitgevoerd. Dat neemt dan daar ook weer wat druk weg, bij een groep in een knelpuntberoep.
Jo Laureys is heel tevreden met de keus van zijn voorganger om een partner te zoeken: ‘Samenwerking vergroot de gezamenlijke expertise en stelt ons in staat om ambities voor een hele regio te realiseren die individueel buiten het bereik zouden blijven.’ —