Gemeenten nemen gemiddeld na 89 dagen een beslissing over een omgevingsvergunningsaanvraag. Bij complexe dossiers loopt dat op richting 120 dagen. De mediaan ligt op 83 dagen: de helft van de aanvragen krijgt dus sneller duidelijkheid. Het goede nieuws is dat gemeenten vrijwel altijd binnen de uiterste termijn beslissen. De VVSG benadrukt dat termijnen halen ook met digitalisering geen vanzelfsprekendheid is: een vergunning beoordelen blijft mensenwerk waarbij je met heel wat belangen moet rekening houden.
Dit tonen de cijfers
- Gemiddelde doorlooptijd beslissing omgevingsvergunning: 89 dagen
- Mediaan: 83 dagen
- Complexe aanvragen: eerder richting 120 dagen
- Aktename van een gemeld werk: gemiddeld 18 dagen
Gebruik de rapportering om te vergelijken
Achter de gemiddelden zitten verschillen tussen gemeenten. Die verschillen zijn vaak verklaarbaar, bijvoorbeeld door:
- meer complexe aanvragen in de ene gemeente dan in de andere
- een anders georganiseerde of beter uitgeruste omgevingsdienst
Via de omgevingsloketrapportering(opent nieuw venster) kan je de doorlooptijden in je gemeente raadplegen en vergelijken.
Snel waar het kan, grondig waar het moet
Vergunningsprocedures zijn niet altijd zo vanzelfsprekend, zeker niet voor initiatiefnemers die er weinig ervaring mee hebben. Daarom begeleiden gemeenten burgers, bedrijven en hun vertegenwoordigers bij een correcte indiening van de omgevingsvergunningsaanvraag.
Na de indiening volgen meerdere stappen:
- adviezen opvragen
- openbaar onderzoek organiseren
- dossier inhoudelijk beoordelen en motiveren
- besluitvorming voorbereiden en agenderen voor het college
Digitalisering helpt, maar een omgevingsvergunning behandelen blijft vooral mensenwerk. Onthaalmedewerkers, de omgevingsdienst en het college werken samen om dossiers zo vlot mogelijk af te ronden.
Tegelijk balanceren gemeenten tussen snelheid en zorgvuldigheid. Aanvragers willen snel duidelijkheid. Gemeenten moeten ook de impact op omgeving en milieu inschatten en hun beslissing stevig motiveren. Dat vraagt aandacht en soms extra tijd. Chapeau voor al die mensen die zich daar voor inzetten, soms onder hoge druk!
Vooroverleg blijft belangrijk
De cijfers gaan over de formele procedure: van indiening tot beslissing. Vooroverleg zit daar niet in. Toch maakt vooroverleg een groot verschil. Het zorgt voor:
- meer duidelijkheid vooraf voor initiatiefnemers
- minder bijsturing tijdens de procedure
- vaak ook snellere doorlooptijden zodra de aanvraag formeel loopt
Veel gemeenten investeren daarom bewust in een sterk voortraject.
Nog meer snelheid door vrijstellingen en modulariteit?
De vorige Vlaamse regering besliste om de omgevingsvergunningsprocedure modulair(opent nieuw venster) te maken. Die wijziging is nog niet in werking. Daarvoor zijn nog stappen nodig:
- aanpassing van de regelgeving
- aanpassing van het Omgevingsloket
- aanpassing van gemeentelijke dossierbehandelingssystemen
De Vlaamse regering zegt dat ze hier prioritair werk van maakt, maar een concrete datum ontbreekt.
De recente verruiming van de vrijstellingen (wat geen vergunning meer vereist) kan de doorlooptijd verkorten voor projecten die wel een vergunning nodig hebben. Of dat effect zich ook echt doorzet, zal de praktijk uitwijzen.
