Auteur:

Gepubliceerd op: 26-06-2020

De coronacrisis slaat niet alleen dit jaar een gat in de lokale financiën, ook op langere termijn moeten de gemeenten vrezen voor een belangrijke impact op de inkomsten uit de aanvullende personenbelasting. 

Dit jaar verwachten de financieel directeurs van de Vlaamse gemeenten iets minder dan 140 miljoen euro aan bijkomende corona-uitgaven en ongeveer hetzelfde bedrag aan minderontvangsten ten gevolge van de huidige gezondheidscrisis. Dat bleek uit de resultaten van een VVSG-Vlofin-bevraging waarvan de resultaten op 26 juni werden bekendgemaakt.

Een ontvangstenstroom die dit jaar nog geen impact van COVID-19 ondervindt, is die uit de aanvullende personenbelasting (APB). Die wordt berekend op de personenbelasting van een bepaald aanslagjaar, die op haar beurt gebaseerd is op de inkomsten van het jaar voordien. Concreet krijgen de gemeenten in 2020 geld van aanslagjaar 2019 (inkomsten 2018) en vanaf het najaar van aanslagjaar 2020 (inkomsten 2019).

Enkele weken geleden kwam de Nationale Bank van België met prognoses over de mogelijke economische impact van de coronacrisis. De VVSG vroeg de Bank toen naar haar raming van de impact op de personenbelasting. We kregen onderstaande inschatting van de evolutie van de bedrijfsvoorheffing (Belgische cijfers), op zich een goede indicator voor wat een aanslagjaar oplevert.
 

  2019 2020 2021 2022
Bedrijfsvoorheffing (mln EUR) 47374 45456 47562 49198
Index (2019 = 100) 100,00 95,95 100,40 103,85


We weten dat voor gemeenten ongeveer één derde van de opbrengst van een aanslagjaar in hetzelfde boekjaar valt en ongeveer twee derden in het jaar nadien. Op basis daarvan maakte de VVSG een aangepaste index, die vervolgens werd toegepast op de APB-ramingen van de Vlaamse gemeenten in de meerjarenplanning 2020-2025.
 

  2020 2021 2022 2023
Index 100,00 98,65 97,43 101,55
APB in MJP 2020-2025 (mln EUR) 2045,2 2068,0 2106,7 2143,9
Corona-APB  2020-2025 (mln EUR) 2045,2 2017,6 1992,7 2076,9
Verschil 0,0 -50,4 -114,0 -67,0


Uit deze index blijkt dat de Vlaamse gemeenten in 2021 aankijken tegen een verlies van circa 50 miljoen euro APB in vergelijking met wat ze hadden gepland. In 2022 gaat het zelfs over ruim het dubbele. Door het vertraagde effect blijft er ook in 2023 nog een belangrijke negatieve impact van de coronacrisis, maar verder dan dat kunnen we momenteel niet kijken, aangezien de ramingen van de Nationale Benk van België niet voorbij 2022 gaan. 

Bij het voorgaande hoort wel een belangrijke waarschuwing: het gaat om een eerste, weliswaar becijferde, inschatting van de APB-gevolgen van de coronacrisis. De uiteindelijke impact zal sterk afhangen van de duurtijd van de crisis, het al dan niet voorkomen van een tweede zware golf en de uiteindelijke economische effecten. Het is vandaag nog te vroeg om hierover een zinnig woord te zeggen.

 

 

Jan Leroy