Voor een sterk lokaal bestuur

Kies hieronder uw thema

Gemeentelijk strafregister

Documenten vindt u onderaan deze webpagina. Deze webpagina werd voor het laatst bijgewerkt op 16/05/2017.

Stand van zaken project strafregister 

Regering engageert zich voor Strafregister 2.0

nieuwsbericht 16/05/2017

Op de federale ministerraad van 14 mei 2017 nam de regering 28 maatregelen aan inzake justitie, asiel en migratie, veiligheid, terreur, cybersecurity en defensie. Een aantal engagementen waren al langer bekend of in voorbereiding, andere zijn nieuw. Daarbij valt op dat de regering streeft naar het oprichten van een Centraal Strafregister 2.0. Dat zal niet alleen de veroordelingsberichten van de griffies bevatten, waarvan de FOD Justitie vandaag de verwerking in orde brengt, maar zal ook verrijkte informatie bevatten. Die informatie komt veelal van de parketten en betreft informatie over de (verrijkte) minnelijke schikkingen, contactverboden of (kies)ontzettingen. Dat is veel informatie die gemeenten vandaag verwerken en vermelden op bepaalde uittreksels en inlichtingenbulletins voor de magistratuur. Het strafregister wordt omgevormd naar een strafuitvoeringsregister, iets wat de VVSG en VLAVABBS al langer vragen. Indien de regering dit engagement kan nakomen, zal dat pas een echte vermindering van de werklast inhouden. Positief is dat dit engagement ook een timing bevat, en dat er 8 miljoen euro voor wordt uitgetrokken. De VVSG werd bovendien in februari gevraagd om advies te verstrekken bij dit wetsvoorstel (Kamer-54, nr. 2194/001) inzake de databank voor de uitvoering van vrijheidsstraffen en vrijheidsbenemende maatregelen (SIDIS SUITE) waarin de regering ook engagementen nam.

Meer achtergrond op deze website.

 

Centraal Strafregister: nieuwe infosessies en uw input voor een eerste evaluatie

nieuwsbericht 08/05/2017

In de loop van 2017 worden alle gemeenten aangesloten op het Centraal Strafregister. Vanaf uiterlijk 1 januari 2018 zullen alle gemeentebesturen uitsluitend uittreksels uit het Centraal Strafregister afleveren aan de burger en niet meer via het gemeentelijk strafregister. Op vraag van de VVSG werd een infosite voor gemeenten opgericht. Ondertussen ontvingen alle gemeenten een mailing met informatie over hun aansluiting. In juni worden die gevolgd door provinciale infosessies en daarna kunnen de laatste besturen eindelijk gebruik maken van het Centraal Strafregister. Die omwenteling gaat ook gepaard met nieuwe vereisten, zoals de aflevering van een typeformulier en het verschuiven van de verantwoordelijkheid naar de bestemmeling van het uittreksel. Gemeenten moeten bovendien de informatieveiligheid garanderen alvorens ze toegang krijgen tot het Centraal Strafregister. Toch blijven gemeenten met vragen zitten over het typeformulier, blanco dossiers en over de toekomst van de minnelijke schikkingen, inlichtingenbulletins en verhuis uit/naar het buitenland. Op 18 mei evalueert de FOD Justitie de werkwijze. De VVSG zal input leveren op basis van een rondvraag, uw bijkomende insteken zijn steeds welkom. Een update over het dossier komt ook aan bod op het jaarlijkse VLAVABBS-congres.

De provinciale infosessies juni 2017 vindt u hieronder. Inschrijven kan enkel voor gemeenten bij de FOD Justitie.

ProvincieDatumUurPlaats
West-Vlaanderen1 juni 201713.30-15.30Gerechtsgebouw Brugge
Antwerpen7 juni 201713.30-15.30Gerechtsgebouw Antwerpen
Limburg8 juni 2017 13.30-15.30Gerechtsgebouw Hasselt
Oost-Vlaanderen14 juni 201713.30-15.30Gerechtsgebouw Gent

 Meer info op de speciale webpagina van FOD Justitie.

 

Project strafregister: FOD Justitie opent webpagina voor lokale besturen

nieuwsbericht 28/02/2017

Sinds 12 februari 2017 moeten lokale besturen nieuwe richtlijnen volgen bij het afleveren van uittreksels uit het strafregister (inforumnr. 307484). Naar aanleiding van deze nieuwe richtlijnen ontving de VVSG heel wat vragen over de vertrouwelijkheidsverklaring en het nieuwe typeformulier, bovenop het grote aantal algemene vragen over de stand van zaken van de aansluiting van gemeenten op het Centraal Strafregister, infosessies en communicatie over het project.

Recent vond daarover constructief overleg plaats met de FOD Justitie en het kabinet van minister Geens.

De FOD Justitie en het kabinet van minister Geens beloven bovendien om een werkbare oplossing te zoeken voor het gebruik van de vertrouwelijkheidsverklaring en het typeformulier uit het KB van 2 februari 2017.

De communicatie rond het project krijgt voortaan een hoge prioriteit. FOD Justitie maakte op vraag van de VVSG en VLAVABBS een speciale webpagina aan waar voortaan alle informatie voor de lokale besturen wordt gecentraliseerd en regelmatig bijgewerkt. Praktische vragen worden beantwoord in de gebruikersgids. Bij elke update wordt u ook via onze communicatiekanalen verder op de hoogte gebracht.

Meer info op de speciale webpagina van FOD Justitie.

 

Gemeenten ontvangen richtlijnen uittreksels centraal strafregister, vragen blijven

nieuwsbericht 06/02/2017

Op 2 februari 2017 verscheen het KB strafregister in het Staatsblad (Inforum nr. 307484). Het KB treedt op 12 februari 2017 in werking en legt een aantal modaliteiten vast voor het afleveren van uittreksels uit het centraal strafregister door lokale besturen.

In de loop van 2017 worden alle gemeenten aangesloten op het centraal strafregister. Het KB houdt rekening met de overgangsfase waarin lokale besturen zich vandaag bevinden en stelt dat een aantal opdrachten, zoals raadpleging van politiediensten inzake het contactverbod minderjarigen, verdwijnen.

Buiten veelal technische richtlijnen voor de dienst burgerzaken, voorziet het KB ook dat de verantwoordelijkheid voor de aanvraag van een uittreksel voortaan volledig bij de bestemmeling (bijvoorbeeld de werkgever) komt te liggen en niet langer bij het lokaal bestuur. De VVSG en VLAVABBS waren vragende partij voor deze aanpassing, maar willen verduidelijking krijgen bij het nieuwe typeformulier dat daartoe ingevuld moet worden.

  • Art. 7 bepaalt de gegevens die bij de aanvraag tot het bekomen van een uittreksel worden ingevuld.
  • Art. 10 bepaalt op welke wijze het uittreksel uit het strafregister wordt afgeleverd en geauthentificeerd.
  • Art. 13 verplicht de gemeenten tot het aanstellen van een informatieveiligheidsconsulent.
  • Art. 15 voorziet in een verplichting tot het ondertekenen van een vertrouwelijkheidsverklaring.
  • Art. 16 tot 19 voeren het gebruik van een typeformulier in voor het aanvragen van de uittreksels.
  • Art. 20 bepaalt dat de uittreksels door de gemeenten kunnen worden afgeleverd tegen kostprijs.
  • Art. 21 tot 23 voorzien in een overgangsregime vanaf de aansluiting tot uiterlijk 1/1/2018.
  • Art. 23 bepaalt ook op welke wijze het gemeentebestuur, tot uiterlijk 31 december 2017, het bestaan van een rechterlijk contactverbod met minderjarigen dient na te gaan (model 596.2).

Uit rondvraag van de VVSG in januari 2017 blijkt dat naar schatting één derde van de Vlaamse gemeenten ondertussen aangesloten moet zijn op de centrale webtoepassing. Andere gemeenten volgen de komende maanden, maar de precieze datum ligt vaak nog niet vast. De FOD Justitie nodigde recent gemeenten in de provincie Vlaams-Brabant uit voor een infosessie en bezorgde een mailing aan gemeenten in de provincie Antwerpen.

De Raad van Bestuur van de VVSG nam op 1 januari 2017 kennis van de recente ontwikkelingen en vraagt aan de FOD Justitie om dringend duidelijkheid te scheppen over een aantal openstaande vragen. Het betreft onder meer de volgende vragen:

  • Niet alle gemeenten waren op 1/1/2017 aangesloten. Er dient duidelijkheid te komen voor de gemeenten die nog niet aangesloten zijn.
  • Helpdesk voor gemeenten werkt wel, maar de laatste maanden wordt minder snel gereageerd op vragen door gemeenten of dat uitgestelde raadplegingen of downloads CSR te lang duren.
  • Burgers en bestemmelingen begrijpen soms niet dat ze twee verschillende uittreksels ontvangen.
  • Politiediensten zijn meestal nog niet op de hoogte van de komende wijzigingen.
  • Veel gemeenten en politiediensten kunnen hun personeelsbezetting voor deze dienstverlening niet plannen.
  • De griffies van de correctionele rechtbanken en hoven van beroep zijn meestal nog niet aangesloten op CSR.
  • Er is nog geen oplossing uitgewerkt voor de aflevering van “blanco” uittreksels.
  • Politiediensten en bestuurlijke overheden ontvangen wellicht vanaf 1/6/2017 geen veroordelingsbulletins meer. Andere bronnen spreken eerder over 1/1/2018.
  • Er moeten duidelijke instructies komen over de verdere werking van de inlichtingenbulletins, zowel voor gemeenten als voor de magistratuur. Sommige bronnen vernamen dat ze blijven bestaan tot 1/1/2018.
  • Technische vragen vereisen ook duidelijke instructies (de duurtijd van een ontzetting zonder einddatum in het vonnis en de regels inzake niet-vermelding van werkstraffen bij bepaalde veroordelingen).
  • Afleveren uittreksels aan particulieren voor gebruik in het buitenland zou niet meer mogen door gemeenten.
  • Toegangsbeheer aanvragen voor CSR loopt niet in alle gemeenten vlot.
  • Beroepenlijst 596.1 bevat lacunes voor een aantal beroepscategorieën (bv. uitsluitingsgronden wet 1953).
  • Toekomst verval recht van sturen en minnelijke schikkingen moet verduidelijkt worden.
  • Er moeten duidelijke richtlijnen komen over de werking van art. 63 Wet Jeugdbescherming.

Gemeentebesturen, politiediensten en de magistratuur stellen zich steeds meer ernstige vragen bij de toekomst van de inlichtingenbulletins, de aansluiting van de griffies van eerste aanleg, de politionele raadpleging en de toekomstige dienstverlening.

Voor de VVSG en VLAVABBS blijft een vlotte dienstverlening primeren, waarbij onvolledige of laattijdige aflevering van uittreksels alsook nodeloze administratieve lasten voor burger en bestuur vermeden moeten worden. Dat is in de eerste plaats in het belang van de burger zelf, die hierdoor geen kansen op reïntegratie mag mislopen.

Meer info: tom.deschepper@vvsg.be (T. 02/211.56.03) en Kris Torfs (VLAVABBS).

 

Eerste gemeenten aangesloten op centraal strafregister, andere volgen

nieuwsbericht 04/10/2016

Sinds het voorjaar van 2013 zijn VVSG en VLAVABBS in overleg met FOD Justitie om gemeenten aan te koppelen op het Centraal Strafregister. In de nabije toekomst verdwijnen de gemeentelijke strafregisters en worden gemeenten loketten van het Centraal Strafregister. De voorbije jaren zijn in het dossier verschillende werkpistes onderzocht en – na hard werk van VVSG en VLAVABBS – belangrijke technische keuzes gemaakt. Ondertussen worden de resultaten van het moeizame voorbereidende werk zichtbaar in het werkveld. Sinds juni 2016 zijn 58 testgemeenten fasegewijs aangesloten op het Centraal Strafregister. Later worden andere gemeenten aangesloten en uiterlijk in 2018 verdwijnt het gemeentelijk register (maar gemeenten blijven wel "loketten van het Centraal Strafregister"). Sinds 1 januari 2015 wordt het Centraal Strafregister digitaal gevoed door de griffies van de politierechtbanken. Toch is het Centraal Strafregister nog verre van volledig. Momenteel werkt Justitie aan het wegwerken van de achterstand. Bovendien zitten historische veroordelingen door strafrechtbanken vooral in het gemeentelijk register. De komende jaren moeten gemeenten informatie halen uit het Centraal Strafregister en die samenvoegen met de informatie uit het gemeentelijk strafregister. Bovendien dienen bestaande gemeentelijke strafdossiers nog steeds doorgestuurd te worden naar een andere gemeente bij een mutatie van inwoners. Het einde van het gemeentelijk strafregister lijkt dus nabij, maar het werk zal de eerstkomende jaren niet afnemen. VVSG en VLAVABBS blijven aandringen bij FOD Justitie voor duidelijke communicatie over het project, een degelijke opleiding en helpdesk voor gemeenten. Een KB betreffende de modaliteiten van aflevering wordt binnenkort gepubliceerd. In deze lijst kunt u zien welke gemeenten begin oktober 2016 reeds aangesloten zijn.

 

Belangenbehartiging door VVSG en VLAVABBS 

Bekijk de evolutie van het dossier in de onderstaande tabel.

​Datum​Stand van zaken
​02/07/2015​Toekomst strafregister: minister onderzoekt bekommernissen: klik hier
juli 2015​Toekomst gemeentelijk strafregister weinig rooskleurig: klik hier
​05/05/2015Niet langer troebel zicht op toekomst gemeentelijk strafregister: klik hier
​september 2014​​Wat met het gemeentelijk strafregister: klik hier
​15/07/2014​Verslag overleg project strafregister: klik hier
​19/03/2013​VVSG kreeg toelichting bij toekomst gemeentelijke strafregisters: klik hier
​13/03/2013​Voorstelling project FOD Justitie: klik hier
​16/06/2012​Meer duidelijkheid over toekomst Centraal Strafregister? klik hier
​2009​Het strafregister beschikt opnieuw over een wettelijke grond (artikel AVCB-VSGB): klik hier
​02/03/2009​Uittreksels strafregister onder vuur: klik hier
​01/04/2007​Wie wil nog een getuigschrift van goed zedelijk gedrag? klik hier

 

Achtergrond bij het gemeentelijk strafregister 

Gemeenten houden veroordelingen bij en leveren uittreksels af

De term gemeentelijk strafregister is eigenlijk een foutieve term. Gemeenten houden veroordelingsberichten van strafrechtelijke veroordelingen bij op vraag van de FOD Justitie, die deze berichten zelf ook moet bijhouden in het Centraal Strafregister. Een lange voorgeschiedenis heeft er toe geleid dat FOD Justitie het grote aantal (lichtere) strafrechtelijke veroordelingen niet opnam in het Centraal Strafregister. Die worden dagelijks geregistreerd in het gemeentelijk strafregister.

Van de griffies ontvangen gemeenten rechtstreeks het bericht van veroordeling van strafrechtelijke uitspraken. Die veroordelingsberichten zouden volgens de letter van de wet aan de FODJustitie bezorgd moeten worden. Ze worden evenwel nog steeds per post aan de gemeenten bezorgd.

Wie in de gemeente woont of verblijft, kan een uittreksel aanvragen uit zijn of haar dossier. Gemeenten stellen die uittreksels samen op basis van de gegevens die ondertussen reeds geregistreerd werden in het gemeentelijk strafregister. In praktijk leveren gemeenten dus meestal uittreksels af van de gegevens die ze zelf moeten bijhouden. De gegevens worden op verschillende wijzen bijgehouden (papier en/of digitaal) en op verschillende wijzen geregistreerd (gemeentelijk dossiernummer en/of federaal dossiernummer).

 

Een aantal veelgestelde vragen over het strafregister

  • In welke vorm wordt het uittreksel aangevraagd en afgeleverd?

De gemeentelijke administratie kan ermee instemmen om de aanvraag van een uittreksel te laten gebeuren via e-mail of via het internet. De aflevering van het uittreksel zal meestal per post of aan de betrokkene gebeuren. Alleen de betrokkene (of een rechthebbende die van werkelijk belang doet blijken na een overlijden of een gemachtigde derde), kan het uittreksel aanvragen en beslissen aan wie het wordt meegedeeld. Sommige openbare overheden zijn zelf bij wet gemachtigd om dit rechtstreeks aan te vragen en gerechtelijke overheden kunnen een inlichtingenbulletin opvragen bij het gemeentebestuur.

  • Welke veroordelingen komen wel op het uittreksel Strafregister?

Het gaat over alle veroordelingen die men in België heeft opgelopen. Het kan zowel gaan over criminele straffen, correctionele straffen en politiestraffen. Niet alle veroordelingen mogen op alle uittreksels vermeld worden. Wat wel en niet vermeld mag worden op de verschillende soorten uittreksels kunt u terugvinden in bijlage 1, bijlage 2 en bijlage 3 van ministeriële omzendbrief nr.204 van 10 juni 2013.

  • Welke veroordelingen komen niet op het uittreksel Strafregister?

Sommige veroordelingen mogen niet vermeld worden op de uittreksels, waaronder werkstraffen, maatregelen in het kader van de jeugdbescherming, arresten van herstel in eer en rechten, minnelijke schikkingen, vrijspraken, veroordelingen met amnestie en veroordelingen die nietig verklaard werden door het Hof van Cassatie. Alle vonnissen die werden uitgesproken tot 3 jaar vóór de datum van het afleveren van het uittreksel moeten worden vermeld. Alle vonnissen die ouder zijn, moeten vermeld worden als de gevangenisstraf die werd opgelegd méér dan 6 maanden bedroeg of als de geldboete méér dan 500 euro bedroeg (geen verkeersinbreuken). Een bepaald aantal inbreuken moeten daar nog aan toegevoegd worden, afhankelijk van het soort van uittreksel.

Bovendien moeten gemeenten de regels van niet-vermelding en uitwissing toepassen. Wat wel en niet vermeld mag worden op de verschillende soorten uittreksels kunt u terugvinden in bijlage 1, bijlage 2 en bijlage 3 van ministeriële omzendbrief nr.204 van 10 juni 2013.

  • Welke praktische taken voeren gemeenten uit voor het Strafregister?

Uit de praktijk blijkt dat gemeenten heel wat praktische taken uitvoeren die verband houden met het afgeven van uittreksels uit het strafregister. Met de medewerking van heel wat gemeentebesturen heeft VVSG deze taken in het voorjaar van 2013 in kaart gebracht. Op basis van dat werkstuk werd in een werkgroep van FOD Justitie (met inbreng van VVSG en VLAVABBS) bekeken hoe de koppeling van de gemeentelijke strafregisters aan het Centraal Strafregister technisch moet gebeuren.

  • Tot wanneer moeten gemeenten uittreksels uit het Strafregister afgeven?

Tot 2009 was het niet duidelijk tot welke datum gemeenten nog uittreksels uit het strafregister zouden moeten afleveren. In de Wet betreffende diverse bepalingen van 31 juli 2009 werd hiervoor wel een einddatum voorzien (artikel 10). Tot 31 december 2012 zouden de gemeentelijke administraties de uittreksels uit het strafregister moeten afleveren op basis van de gegevens die in de gemeentelijke strafregisters bijgehouden worden, daarna zouden ze afgeschaft worden (de uittreksels op basis van de gegevens die in het Centraal Strafregister bijgehouden worden moet ook na die datum nog steeds door gemeenten gebeuren).

Er werd eind 2012 al snel duidelijk dat de einddatum niet gehaald zou worden. Toen werd nog gewerkt aan een koppeling van het Centraal Strafregister van verschillende EU-lidstaten (project ECRIS). Daarnaast moeten de griffies van de (politie)rechtbanken nog worden aangesloten op het Centraal Strafregister. Zo kunnen de griffiers veroordelingsberichten rechtstreeks ingeven in het Centraal Strafregister, zonder daarvoor nog een omweg te moeten maken via de gemeente. Tot slot moeten nog 400.000 dossiers gekoppeld worden aan een rijksregisternummer en moet de koppeling tussen de gemeentelijke strafregisters en het Centraal Strafregister voor alle gemeenten nog technisch op punt gesteld worden. De afschaffing van het gemeentelijk strafregister werd aanvankelijk uitgesteld tot eind 2014, maar zal pas gerealiseerd worden op 1 januari 2018.

  • Moet de lokale politie nog een taak vervullen bij het afleveren van uittreksels?

In theorie vervult de lokale politie hierin geen rol meer. Dit is het gevolg van de omzendbrief van 1 december 2006 betreffende het verlichten en vereenvoudigen van sommige administratieve taken van de lokale politie (punt II.12). De burgemeester is bevoegd om deze uittreksels af te leveren (delegeerbaar). Een raadpleging van de lokale politie is wel nog verplicht als het uittreksel wordt aangevraagd met het oog op het uitoefenen van een activiteit met betrekking tot de begeleiding van minderjarigen (uittreksel 596.2, het vroegere "model 2").

De politiediensten moeten aan de bestuurlijke overheden de informatie meedelen waarover zij beschikken. Zo voorziet de ministeriële omzendbrief nr.204, die op 10 juni 2013 in het Belgisch Staatsblad verscheen, dat de politiediensten geraadpleegd worden door het gemeentebestuur om na te gaan of lastens een bepaalde persoon een contactverbod met minderjarigen werd uitgesproken door een rechter of onderzoeksgerecht. De politiediensten worden hiervan zelf in kennis gesteld door de gerechtelijke overheden.

  • Welke soorten uittreksels bestaan er?

In theorie bestaan er slechts twee modellen van uittreksels uit het strafregister. Vroeger heette men dat het "model 1" (algemeen model) en het "model 2" (minderjarigenmodel). Sinds 2009 moet men spreken over het    uittreksel conform artikel 595 Sv. (algemeen model) en het uittreksel conform artikel 596 Sv. (bijzonder model). Het onderscheid is duidelijk. Het eerste model wordt aangevraagd voor een activiteit waarvan de toegangs- of uitoefeningsvoorwaarden niet zijn gereglementeerd. Het tweede model wordt aangevraagd voor een activiteit waarvan de toegangs- of uitoefeningsvoorwaarden wel zijn gereglementeerd.

In praktijk bestaan er drie modellen van uittreksels uit het Strafregister. Het is immers zo dat heel wat sectorale regelgeving de verplichting voorziet om een uittreksel uit het Strafregister voor te leggen vooraleer men deze activiteit uitoefent. Als die activiteit verband houdt met minderjarigen, dan spreekt men van het uittreksel conform artikel 596, tweede lid Sv. Als het een andere  gereglementeerde activiteit betreft, dan spreekt men voortaan van het uittreksel conform artikel 596, eerste lid Sv.

  • Welke andere activiteiten vallen onder artikel 596, eerste lid Sv.?

Tot voor kort was het niet duidelijk voor welke activiteiten dit uittreksel aangevraagd kan worden. Bij een aanvraag diende een gemeente dus altijd zelf op zoek te gaan naar de wettelijke basis om deze uittreksels te kunnen afleveren. Op 10 juni 2013 verscheen als bijlage 4 bij een ministeriële omzendbrief nr.204 wel een niet-exhaustieve lijst van de bestaande niet-gereglementeerde activiteiten (de zogenaamde ‘lijst 596,1’). Die lijst verwijst onder meer naar de wetgeving op accijnzen en douane, slijterijen van geestrijke dranken, private detectives, private en bijzondere veiligheid, verkiezingen, jacht en wapens, enz.

De laatste versie van de gereglementeerde beroepenlijst dateert van juli 2016 en kunt u hier vinden.

Nuttige referenties

  • Wet van 31 juli 2009 met betrekking tot het Centraal Strafregister (Inforum nr. 240967, Belgisch Staatsblad 27 augustus 2009).
  • Uitstel datum bijhouden gemeentelijke strafregisters tot uiterlijk 31 december 2014 - Wet van 31 december 2012 houdende diverse bepalingen inzonderheid betr. justitie (Inforum nr. 270390, Belgisch Staatsblad 31 december 2012)  - Omzendbrief nr.203 (Inforum nr. 270526, Belgisch Staatsblad 27 december 2012). 
  • Regels inzake vermelding, niet-vermelding en uitwissing van veroordelingen op uittreksels uit het strafregister - Omzendbrief nr.204 - bijlage 1, bijlage 2 en bijlage 3 (Inforum nr. 274433, Belgisch Staatsblad 10 juni 2013).
  • Niet-exhaustieve lijst met activiteiten waarvoor een uittreksel nodig is - versie juli 2016 (kunt u hier vinden).

 Documenten of links

Documenten
Wetgeving

Navigatie