Economie in de kijker
Onder de noemer ‘Economie in de kijker’ bieden we een overzicht van de verzamelde goede lokale praktijken omtrent lokaal economisch beleid. Hoewel de voorbeelden hieronder erg uiteenlopend zijn, zijn we van mening dat ze stuk voor stuk tot inspiratie kunnen dienen voor uw gemeentelijk economisch beleid.
Maandelijks brengen we uit deze selectie een goede praktijk onder de aandacht in ons e-zine ‘e-conomiet’. Bent u van mening dat uw lokaal bestuur zelf ook een innovatieve maatregel of initatief neemt, aarzel dan niet om ons te contacteren.
mei 2012 - Veurne wordt delicatesse van de Westhoek
Veurne wil zich beter verkopen. De stad en de landelijke omgeving bieden heel wat mogelijkheden maar die moeten beter gepromoot worden. Daarvoor liet het stadsbestuur een citymarketing plan opstellen door RCA, in samenwerking met BRO België. Het gaat om een lange termijn visie die vanaf dit jaar in de praktijk wordt omgezet. " Het is zo dat we de metafoor hebben meegekregen "Veurne delicatesse van de Westhoek" dat wil zeggen dat we iets speciaals zijn", zegt schepen van middenstand Nathalie Delva.
In het citymarketing plan zijn de krijtlijnen uitgetekend om de stad een nieuw elan te geven. "Veurne delicatesse van de Westhoek" klinkt alvast heel wat beter dan de Veurnse slapers waarvoor de stad nu bekend staat. Het handelscentrum opkrikken, bouwgrond voor woningen en ondernemingen ter beschikking stellen en het promoten van de vele Veurnse kerkdorpen zijn maar enkele punten die in het citymarketingplan aan bod komen. Dit jaar wordt al 50.000 euro vrijgemaakt voor onder meer de Veurnse Vrijdagen, dat is een zomerprogramma op de Veurnse markt.
Voor meer info jurgen.oyaert@veurne.be
mei 2012 - Wevelgem schakelt ambassadeurs voor toeristen in.
Omdat de meeste toeristen niet naar een toerismebureau gaan, maar wel op café of restaurant, worden in Wevelgem de horeca-uitbaters opgeleid tot toeristische ambassadeurs. Gezien er geen toeristisch ‘loket’ bestaat binnen de gemeente wordt met horecamensen gewerkt. Zij zorgen voor de verspreiding van folders van de fiets- en wandelroutes en bezorgen de toeristen praktische info en tips.
Horecamensen zijn de mensen die het eerst in aanraking komen met toeristen. Ze krijgen een korte opleiding om hen wegwijs te maken in de toeristische troeven van de gemeente.
Vorig jaar werden twintig cafébazen en restauranthouders in de strijd geworpen. Dit jaar komen er nog eens tien toeristische ambassadeurs bij. In het verleden waren er reeds gelijkaardige initiatieven in Ronse en Dendermonde.
Meer info katrien.opsomer@vvsg.be
De horecabrochure vindt je hier.
mei 2012 - Met de kruiwagen naar de markt
Wie in december z’n inkopen doet op de dinsdagmarkt in Mol maakt kans om een kruiwagen vol met marktwaren te winnen. De marktcommissie wil met de eindejaarsactie ‘Met de kruiwagen naar de markt’ de wekelijkse dinsdagmarkt extra in de kijker plaatsen. Zo hopen zij meer bezoekers, en vooral ook kopers naar de markt te lokken in deze dikwijls koude winterperiode.
Bij elke deelnemende markthandelaar krijg je, bij aankoop, een invulformuliertje. Formulier wordt gedeponeerd in een verzamelbox die op de markt is opgesteld..
Onder de aanwezige bezoekers wordt diezelfde dag, voor het afsluiten van de markt een weekwinnaar getrokken. Hij of zij mag daarna met een kruiwagen, geschonken door het gemeentebestuur, bij alle deelnemende handelaars een prijs afhalen. ‘Met de kruiwagen naar de markt’ is een initiatief van de marktcommissie in samenwerking met het gemeentebestuur.
Meer info: dienst lokale economie, 014 33 08 99, lokale.economie@gemeentemol.be
mei 2012 - Promotaks Neerpelt
De gemeente Neerpelt zal vanaf dit jaar handelaars in het centrum een belasting aanrekenen, een zogenaamde promotaks. Dit geld wordt gebruikt voor initiatieven die het handelscentrum promoten. Opmerkelijk is dat deze belasting komt op vraag van de verenigde handelaars zelf met als argument dat iedereen dan mee betaalt aan de centrumpromotie. De belasting zal jaarlijks 200 euro bedragen voor zaken met een oppervlakte van 250 m2 en 300 euro voor grotere handelszaken. Het standpunt van de verenigde handelaars is duidelijk. “We hebben zelf gevraagd voor deze belasting. Aanvankelijk zag het beleid dat niet zitten. Pas toen het draagvlak bij de handelaars werd aangetoond, kwam alles in een stroomversnelling.”
Deze promotaks vloeit rechtstreeks terug naar de handelaars, in de vorm van promotieacties in de media, de verfraaiing van het centrum, de uitwerking van evenementen en de ondersteuning van koopavonden op vrijdag. Slechts twee handelaars reageerden negatief. Dergelijke taks bestaat ook reeds in Lommel en Genk.
Meer info bij stijn.jansen@neerpelt.be
april 2012 - Gent test nieuwe zones voor laden en lossen
Bevoorraden is er voor leveranciers vaak geen gemakkelijke klus. Zeker niet in een stadscentrum, waar geregeld vrachtwagens (noodgedwongen) op de rijweg, op de tramsporen of zelfs op de voet- en fietspaden staan. Met vier nieuwe laad- en losplaatsen in de Vlaanderenstraat wil het Gentse Mobiliteitsbedrijf een oud zeer aanpakken. Samen met de lokale handelaars zochten het Mobiliteitsbedrijf en de Dienst Economie naar een oplossing. Het antwoord is een proefproject in het kader van Civitas. Een eenvoudig en doeltreffend systeem, zonder onduidelijke verkeersborden of ingewikkelde parkeerregels. Leverancier, maar ook klanten die aankopen willen inladen, kunnen een gratis ticket voor 15 minuten parkeren nemen. Zo kan de maximale parkeertijd gecontroleerd worden. De laad- en loszones zijn herkenbaar en opvallend aangeduid met gele wegmarkeringen en de tekst ‘MAX. 15 MIN. MET TICKET’ rond de zone, en laad- en lossymbolen in de zone.
Na zes maanden volgt een evaluatie van dit proefproject in de buurt van de Vlaanderenstraat. Als blijkt dat het laden en lossen vlotter verloopt en dat leveranciers en klanten tevreden zijn, zal het stadsbestuur ook in andere buurten van Gent dergelijke laad- en loszones inrichten.
Meer info: mobiliteit@gent.be, 09 266 28 00 of de Civitas-website
april 2012 - Verhoogde premies moeten meer handelaars naar Mechelen lokken.
Mechelen wil meer nieuwe handelszaken in de stadskern en meer buurtwinkels (bakkers, slagers, kruideniers) in de dorpskernen van de deelgemeenten. Schepen van economie Caroline Gennez hanteert daarbij drie wapens: een verhoogde vestigingspremie, een startersacademie en een gevelrenovatiepremie. De stad reikte de eerste verhoogde vestigingspremie onlangs uit aan de nieuwe interieurwinkel Het Interieurkabinet.
Mechelen gaf al langer een vestigingspremie aan startende handelaars, maar het bedrag werd nu verhoogd tot 80% van het investeringsbedrag, met een plafond van 13.000 euro. Er komen ook meer straten in aanmerking voor een premie. In een aantal nieuwe straten kunnen voortaan ook buurtwinkels een premie krijgen. Handelaars die een zaak in het Mechelse willen opstarten, kunnen nog tot november 2013 in aanmerking komen voor een verhoogde premie.
Naast de vestigingspremie biedt Mechelen handelaars ook een renovatiepremie voor gevels van handelspanden. Ook hiervoor kunnen ondernemers beroep doen op een verhoogde premie. Een aantal nieuwe straten zijn opgenomen in het reglement voor de gevelrenovatie. Handelszaken in de Nekkerspoelstraat zullen vanaf december zelfs een gevelrenovatiepremie krijgen die 50% van de kosten dekt met een maximum van 10.000 euro. Die extra tegemoetkoming kadert in de plannen rond herwaardering van de Nekkerspoel.
Wie interesse heeft om een handels- of horecazaak op te starten in Mechelen, kan binnenkort ook met alle vragen terecht bij de Startersacademie. Er werd iemand aangeworven op de dienst Economie om hen te helpen bij de de zoektocht naar een geschikt pand. Zo wordt de leegstand tevens teruggedrongen.
Voor meer informatie economie@mechelen.be
april 2012 - Aalst en Overijse zijn Laureaat Ondernemende Stad/Gemeente 2012
Op 26 maart werd voor de achtste keer de onderscheiding van Laureaat Ondernemende Gemeente/Stad uitgereikt. Unizo en de VVSG bekronen hiermee het meest innovatieve project dat uitgewerkt werd om de lokale economie te stimuleren. De jury, onder het voorzitterschap van Mark Suykens (VVSG) heeft ‘Hartelijk ondernemen Aalst’ en ‘Bruisend Overijse’ als laureaten verkozen. ‘Hartelijk ondernemen Aalst’ werd verkozen voor zijn duidelijke visie en dienstverlening waarbij maar liefst drie functies op maat van de klant werden ingevuld: een economisch consulent voor ondernemers, een centrummanager en een horecacoach.
'De dienst economie in Aalst vraagt zich niet langer af of ze voldoet aan de behoeften van de ondernemers, maar wel wat ze kunnen doen om op alle noden in te spelen; een redenering die nog niet in alle steden is doorgedrongen’, aldus de jury.
In de categorie steden werden ook Genk met het project ‘Creatief ondernemen op C-mine’ en Gent ‘Ondersteuningspunt Ondernemers’ genomineerd. ‘Bruisend Overijse’ wint de Laureaat Ondernemende Gemeente 2012 voor zijn kernversterkend handelsbeleid, aangevuld met specifieke acties zoals een stickeractie, herinrichting van het Stationsplein, een handelspandenfonds en de deelname aan het project commerciële innovatie. ‘Na een uitgebreide SWOT-analyse werd er overgegaan tot actie, op maat van de ondernemer. De grootste verdienste van het project is de zeer hoge participatie van de handelaars, een voorbeeld voor andere gemeenten’ besluit de jury. Brasschaat, met het project rond de Coppenskazerne, werd genomineerd.
Meer info: www.unizo.be/laureaatondernemendegemeente
. liesbet.box@vvsg.be en vicky.dekock@vvsg.be
april 2012 - Dag van de lokale economie Koksijde
Voor het vijfde jaar op rij organiseerde het gemeentebestuur van Koksijde op maandag 23 april de 'Dag van de lokale economie', een info-en netwerkmoment voor de ondernemers van de gemeente. In het toekomstige depot Erfgoed 'Kapel Ster der Zee' verwelkomde de burgemeester Mark Vanden Buscche de meer dan 220 aanwezige ondernemers. De bevoegde schepen voor economie Frederic Devos belichtte de uitdagingen voor Koksijde, gevolgd door een toelichting door de ambtenaar economie Kevin Louwye over de werking van de cel lokale economie van Koksijde en de nieuwe brochure 'Ondernemen in Koksijde'. Deze ondernemersgids bevat een overzicht van alle dienstverlening (vergunningen, subsidies en premies, nuttige links,...) voor zowel startende als gevestigde ondernemers.
Als afsluiter wierp trendwatcher Kurt Ostyn een blik op de uitdagingen en kansen voor de economie aan de kust.
Voor meer info: Cel Lokale Economie Koksijde of mail naar economie@koksijde.be
april 2012 - Financial Times looft Antwerp Headquarters voor een tweede keer
De stad Antwerpen wordt door fDi Magazine, het tijdschrift van de internationale zakenkrant Financial Times, voor een tweede keer beloond voor haar strategie om buitenlandse investeringen aan te trekken.
Uithangbord van de winnende stad in de categorie tot 500.000 inwoners is Antwerp Headquarters: een publiek-private samenwerking tussen de stad Antwerpen en Voka, Kamer Van Koophandel Antwerpen-Waasland. Antwerp HQ is het eerste aanspreekpunt voor buitenlandse kantoren die een hoogwaardige plek zoeken in de stad. De stad Antwerpen financiert de helft, de andere helft komt van drieëntwintig bedrijven uit de vastgoedsector. Antwerp Headquarters werd opgericht in september 2008 met de opdracht te zorgen voor een stevige verankering van bestaande internationale bedrijven in de Antwerpse regio en proactief nieuwe buitenlandse kantoren aan te trekken. Met Antwerp Headquarters wil Antwerpen haar troeven op de internationale kantorenmarkt beter uitspelen en vooral mikken op het aantrekken van sales en marketingkantoren, Europese, Benelux en regionale hoofdkantoren en op buitenlandse vestigingen op het vlak van financiën en boekhouding, administratie en telemarketing. Onlangs vierde deze samenwerking zijn derde verjaardag met mooie resultaten. Antwerp Headquarters was actief betrokken bij het aantrekken en vestigen van 20 bedrijven, goed voor zo’n 390 arbeidsplaatsen. Ook op het valk van ondernemingsvriendelijk klimaat werd Antwerpen bekroond met een fraaie 4de plaats. De Financial Times gaf de stad Antwerpen ook een 2de plaats op het vlak van economisch potentieel. Enkel Zürich deed beter. In de algemene categorie voor (kleinere) steden van de toekomst springt Antwerpen van de 7de naar de 2de plaats, en laat hier Zürich achter zich, net als Lyon, Manchester en Utrecht.
Meer info: website Antwerp Headquarters
april 2012 - Quartier Bricolé – Stad Brugge
De Stad Brugge dankt zijn lage leegstandcijfers o.a. aan het initiatief 'Quartier Bricolé' van de vzw Tapis plein.
Het wordt omschreven als het labo voor design met wortels waar handgemaakt en ondernemen hand in hand gaan. Quartier Bricolé had ondermeer het opzet om van de Langestraat terug een leefbare buurt te maken. Quartier Bricolé wil kruisbestuiving en uitwisseling stimuleren tussen ontwerpers, vakmensen, ateliers en bedrijven.
Neem een kijkje op www.quartierbricole.be en ontdek zelf welke acties men onderneemt om het straatbeeld terug op te fleuren en welke ondersteuning men aanbiedt in samenwerking met het Agentschap Ondernemen.
Voor meer info: Quartier Bricolé. Labo voor Design met Wortels
Langestraat 50 - 8000 Brugge - 0479 07 91 84 | info@quartierbricole.be
maart 2012 - Minder hinder en communicatie – straatambassadeurs te Beveren
Het gemeentebestuur van Beveren werkt bij grote vernieuwingsprojecten/infrastructuurwerken met een zogenaamde “minder hinder”-aanpak. Dit houdt onder andere in dat straatambassadeurs worden aangeduid. Zij vormen de schakel tussen het bestuur en de bewoners.
Hoe ziet de rol van een ambassadeur eruit? Hij of zij vertegenwoordigt bewoners van een bepaalde zone en wordt uitgenodigd op de werfvergaderingen van het project. Hij krijgt de kans om in overleg te treden met de aannemer en koppelt terug naar de handelaars en inwoners. Uit ervaring weet de gemeente dat sommige mensen met problemen zich niet durven te wenden tot de gemeente. Via de straatambassadeur kunnen heel wat vragen van buurtbewoners een antwoord krijgen. Anderzijds is hij een soort ombudsman die de projectverantwoordelijken problemen kan signaleren.
Samengevat zijn het enerzijds boodschappers (informatie doorgeven) en anderzijds antennes (problemen signaleren).
Meer informatie: wim.van.gerwen@beveren.be
maart 2012 - Haspitality – eerste vrijdag van de maand in Hasselt
Naast hoofdstad van de smaak heeft Hasselt, als 4de shoppingstad van Vlaanderen, ook haar strepen verdiend als gastvrije en vriendelijke shoppingstad. In het stadscentrum vind je alle grote winkelketens en speciaalzaken naast trendy boetieks van bekende modeontwerpers en designers. Met het project 'Haspitality' -een samentrekking van Hasselt en het Engelse hospitality- wil het stadsbestuur meer leven blazen in de binnenstad. Winkels houden tijdens de koopavond op de eerste vrijdag van de maand hun deuren open tot 20 uur, waarna de horeca het overneemt met tal van speciale acties. Met een deelname van meer dan 220 handels- en horecazaken nam het nieuwe project een goede start. De bedoeling is van Haspitality een vaste waarde te maken op de eerste vrijdag van de maand.
Meer info op www.haspitality.be of bij economie@hasselt.be
maart 2012 - Fietskoerierdienst Snel&Wel koppelt duurzaamheid aan sociale tewerkstelling – Aalst
Vlaams minister van Mobiliteit Hilde Crevits gaf vorig jaar opdracht aan het Steunpunt Goederenstromen van de Universiteit van Antwerpen om de rol van fietskoeriers in Vlaanderen te bestuderen. In Aalst startte het Steunpunt Welzijn al in 2001 met de fietskoerierdienst Snel&Wel. Toch blijft het een vreemde eend in de bijt, Snel&Wel koppelt immers het duurzaamheidsstreven aan sociale tewerkstelling, wat voordelen oplevert op drie niveaus: sociale en culturele organisaties en lokale besturen kunnen voordelig hun drukwerk verspreiden, het project creëert werk in een regio met een vrij hoge werkloosheidsgraad, en de service is ook milieuvriendelijk en duurzaam. Bovendien is het ook een van de weinige voorbeelden waar fietskoeriers ook worden ingezet in niet-stedelijk gebied. De fietskoeriers doen dagelijks in landelijke gebieden 600 brievenbussen aan, en in stedelijke gebieden 1000. In het kader van ‘Leader’ zal dit jaar bovendien gestart worden met de uitbouw van de dienstverlening in de ruimere regio van de Vlaamse Ardennen – mét elektrische fietsen.
De recente studie toonde aan dat er een economisch potentieel is voor fietskoeriers in Vlaanderen. De VVSG ondersteunt het streven van minister Crevits om de sector meer bekendheid te geven en te professionaliseren. Ook lokale besturen zijn gebaat bij de inschakeling van fietskoeriers: ze steunen de lokale economie, creëren lokale tewerkstelling en dragen bij aan duurzame logistiek.
Meer info: uitgebreid artikel in Lokaal of de website van Snel&Wel.
februari 2012 - Oostende - Forum positief uitgaan
Uitgaan is een belangrijk onderdeel van het sociaal leven van jonge mensen. Ze bezoeken regelmatig een café, een fuif, festival of discotheek. Het Positief Uitgaansbeleid van de stad Oostende vindt het belangrijk om jongeren te informeren en sensibiliseren met betrekking tot veilig en positief uitgaan. Daarnaast is het van belang te weten wat leeft bij de jongeren met betrekking tot dit thema. Het Positief Uitgaansbeleid biedt jongeren de kans om hun mening te uiten en ontwikkelde via de ’world café’-methodiek een forum voor de derde graad van het secundair onderwijs in Oostende. Er wordt gewerkt met gesprekstafels rond drie grote onderwerpen: ’alcohol en andere drugs in het uitgaansleven’, ’wapens bij jongeren’ en ’positieve factoren met betrekking tot de uitgaan in Oostende’. Hiervoor werkt de stad samen met de scholen, de lokale politie, JAC Middenkust en CGG Noord-West-Vlaanderen.
Meer info: www.uitgaaninoostende.beof via de projectcoördinator overlast (carl.vandebotermet@oostende.be, 059 56 20 56).
maart 2012 PIEK proefproject stille beleveringen supermarkten: positieve resultaten
Negen steden en gemeenten en de VVSG namen deel aan het zogenaamde PIEK-project, waarbij vestigingen van Delhaize en Colruyt met stil materiaal werden beleverd in de vroege ochtend en de late avond (de zogenaamde dagrand). Het proefproject toonde alvast aan dat bij deze vorm van beleveren de verkeersveiligheid verhoogt, het brandstofverbruik en de uitstoot van schadelijke stoffen aanzienlijk daalt, en er geen klachten bijkomen op het vlak van geluidshinder. Geluidsmetingen bevestigen dat stil beleveren technisch haalbaar is. Echter, op regelgevend vlak (VLAREM) blijkt nog werk aan de winkel: de geluidsnormen zijn simpelweg niet haalbaar, zelfs niet mét PIEK-materiaal. De gesprekken hierover zijn alvast positief gestart.
Binnenkort zal een oproep volgen voor een vervolgproject, PIEK 2, waarbij gestreefd wordt naar verbreding (meer distributie- en transportbedrijven, en meer gemeenten) en verdieping. Dat laatste moet onder meer uitmonden in een draaiboek en typedocumenten voor gemeentebesturen. De VVSG juicht dit initiatief toe, maar blijft ook vragende partij voor een (richtinggevend) beleidskader voor stedelijke distributie in bredere zin, mét de nodige ondersteuning voor lokale besturen om een goederenvervoersbeleid uit te bouwen.
Meer info: website van Flanders Logistics (eindrapport, de synthesenota, persbericht en filmpjes), of via bart.palmaers@vvsg.be
februari 2012 - Harelbeke organiseert ondernemersmeeting voor alle ondernemers en handelaars
Op 17 november organiseerde het stadsbestuur van Harelbeke, in samenwerking met de Unizo werkgroep KMO, een ondernemersmeeting waarop alle ondernemers en handelaars van Harelbeke uitgenodigd waren. Het namiddagprogramma voorzag in een zestal workshops: succesvol inzetten van sociale media, samenwerken met een HR dienstengroep, e-commerce- technieken, bedrijfsfinanciering in de turbulente bankomgeving, betaalbare energiefacturen, en fiscale hot issues.
Het avondprogramma werd gevuld met een toelichting bij het strategisch-commercieel plan voor de stadskern van Harelbeke en bij de nieuwe plannen voor het Marktplein. Daarnaast waren er diverse infostands (o.m. Unizo, Leiedal, HISE, VOKA, Ondernemerscentrum) en konden de aanwezigen deelnemen aan een speeddating met de stedelijke diensten stedenbouw, milieu en aankoopdienst. Een geslaagde ondernemersmeeting werd afgesloten met een stadsreceptie.
Meer info: martin.vandebuerie@harelbeke.be, coördinator werken, ondernemen en leren
januari 2012 - Rookcharter tegen overlast door stoeprokers in de Antwerpse horeca
Door de invoering van het algemene rookverbod in de horeca gaan klanten vaak buiten roken, wat de nodige overlast met zich meebrengt. Om deze overlast te beperken, ontwikkelde de stad Antwerpen samen met Horeca Vlaanderen en UNIZO een rookcharter voor horecazaken en wordt er gestart met een sensibiliseringscampagne.
In eerste instantie wil de stad uitbaters stimuleren de rokers binnen te houden. Daarom subsidieert ze de installatie van een rookkamer via een stedelijke renovatiepremie. Omdat niet elke horecazaak die mogelijkheid heeft en omdat de uitbater zijn klanten niet kan verplichten om de rookkamer te gebruiken, zochten stad en horeca naar bijkomende maatregelen.
Met het rookcharter wil men de horeca-uitbaters helpen een mentaliteitswijziging te weeg te brengen bij hun klanten. Onder het motto ‘buiten mag het iets stiller’ wordt de rokers gevraagd om buiten stiller te zijn, niet langer buiten te blijven dan nodig en de asbakken te gebruiken. Uitbaters ontvangen hiervoor promotiemateriaal en worden gevraagd actief te communiceren met de buurt: via raamstickers en speciale naamkaartjes.
84 horeca-uitbaters ondertekenden reeds het rookcharter. In ruil voor hun inspanningen, engageert de stad zich ertoe om bij conflicten eerst te trachten via bemiddeling tot een oplossing te komen, alvorens over te gaan tot andere juridische maatregelen.
Meer info: www.buitenmaghetstiller.be, zara.demeyer@stad.antwerpen.be en kris.achten@stad.antwerpen.be
'Lokale economie in de kijker' wordt gerealiseerd in het kader van het EFRO-project "Harmonisatie en kwaliteitsverhoging van lokale reglementen binnen het beleidsdomein economie". Naast het aanmaken van modeldocumenten is hierin ook een luik "ontsluiten van goede lokale praktijken rond lokaal economisch beleid" voorzien.
