Voor een sterk lokaal bestuur

Op zoek naar een presentatie van #VVSGtrefdag?

Kies hieronder uw thema

Vragen en antwoorden

Vragen en antwoorden betreffende de Europese Dienstenrichtlijn

 

1.   Vraag: de richtlijn vindt geen toepassing op de eisen die de toegang van bepaalde dienstverrichters tot publieke middelen regelen [zie punt (10) in de aanhef tot de richtlijn]. Houdt dit in dat de richtlijn geen toepassing vindt op de gemeentelijke (en provinciale) subsidiereglementen ongeacht hun voorwerp?

Er kan namelijk op gewezen worden dat:
      - in de subsidiereglementen weliswaar wel voorwaarden opgelegd worden waaraan de subsidietrekker (eventueel dienstverlener - cf. subsidiereglementen voor kinderopvang, voor sociale economie enz.) moet voldoen en waaraan zijn werking of het project moet beantwoorden, doch dit betreft als zodanig de voorwaarden waaronder de toegang tot de overheidsmiddelen wordt geregeld.  De lokale besturen reglementeren als zodanig immers niet de toegang tot het beroep of tot de dienst;
     - vrijwel alle subsidiereglementen van de gemeenten weliswaar de tussenkomst van gemeente wel beperken tot organisaties of projecten die een geografische binding hebben met de eigen gemeente, doch uiteraard houdt ook dit slechts een regeling in van de toegang tot de overheidsmiddelen, niet van de toegang tot enige dienst.

Antwoord: de bij wijze van voorbeeld gegeven regelingen vallen inderdaad buiten de EDRL aangezien zij geen eisen stellen aan de uitoefening van een dienst als zodanig, doch enkel voorwaarden stellen om aanspraak te kunnen maken op een subsidie.

 

2.   Vraag: vallen de navolgende reglementen al dan niet onder de toepassing van de dienstenrichtlijn:
      - reglementen die de tarieven vaststellen voor toegang tot recreatiedomeinen, musea enz. en die een gedifferenhierde tariefstructuur (lagere tarieven voor eigen inwoners) hanteren;
      - reglementen waarbij de verhuur (door de overheid) geregeld wordt van infrastructuur of van technische uitrusting voor culturele of recreatiedoeleinden.

Antwoord: het vaststellen van tarieven of huurvoorwaarden voor diensten die een overheid zelf aanbiedt zijn geen eisen die gesteld worden aan de uitoefening van een bepaalde dienstenactiviteit. Hoewel problemen kunnen reizen vanuit het oogpunt van het niet-discriminatiebeginsel (o.m. art. 12 EG: verbod van discriminatie op grond van nationaliteit) valt dit niet onder de EDRL. 

 

3.   Vraag: Moeten ook de verzelfstandigde diensten van lokale besturen (namelijk de Extern Verzelfstandigde Agentschappen in privaatrechtelijke vorm, de Autonome Gemeente bedrijven en de op specifieke regelgeving gefundeerde paragemeentelijke vzw’s)een screening uitvoeren? 
In bevestigend geval staan zij zelf in voor de screening of moet de gemeente deze uitvoeren?

Antwoord: de screening verplichting geldt voor alle overheidseisen, op welk niveau ook ze worden gesteld. De vraag wie de verplichting tot screening draagt moet naar nationaal recht (Vlaams recht) worden beantwoord.

 

4.   Vraag: vallen de overheidsopdrachten onder de dienstenrichtlijn?  Kan de “sociale clausule” in overheidsopdrachten het vrij dienstenverkeer in de weg staan?

Antwoord: in principe vallen diensten die worden verricht in het kader van overheidsopdrachten onder de EDRL. De "sociale clausule" kan het vrij verrichten van diensten belemmeren. Een dergelijke clausule moet echter worden beoordeeld in het kader van de richtlijnen inzake overheidsopdrachten voor diensten die daarover - behoudens vergissing - bijzondere bepalingen bevat.

 

5.   Vraag: Valt het aanbieden van catering in de recreatiedomeinen van de overheid onder de richtlijn?

Antwoord: indien de catering diensten worden verricht door derden (aan wie bijvoorbeeld een concessie werd verleend) dan vallen zij inderdaad onder de EDRL.

 

6.   Vraag: Vallen gemeentelijke reglementen inzake huishoudelijk afval onder de dienstenrichtlijn? Wat met de inzameling en verwerking van bedrijfsafvalstoffen?

Antwoord: Het ophalen en verwerken van huishoudelijk afval is een dienst van algemeen belang, en valt daarom niet onder de bepalingen van de dienstenrichtlijn. De taak is immers bij wet opgedragen aan de lokale besturen. Het afvalstoffendecreet bepaalt in artikel 15 immers dat gemeenten bij wet verantwoordelijk zijn voor de inzameling en verwerking van huishoudelijk afval. De gemeenteraad moet daarvoor de spelregels vastleggen. Dat maakt het een dienst van algemeen belang, en die zijn expliciet uitgesloten van de werkingssfeer van de dienstenrichtlijn.
Voor bedrijfsafvalstoffen ligt dat anders: de inzameling en verwerking daarvan is een dienst van algemeen economisch belang.
Het komt er voor de lokale besturen dus op aan de diverse activiteiten inzake afvalstoffen van elkaar te onderscheiden bij de beoordeling van gemeentelijke reglementen in het kader van de dienstenrichtlijn. Ook de Nederlandse overheid kwam ondertussen tot deze conclusie.
Meer info: mailto:christof.delatter@vvsg.be

 

7.   Vraag: tijdelijke alcoholverkoop: is volgende bepaling conform de dienstenrichtlijn? Voor tijdelijke alcoholverkoop (bijvoorbeeld tijdens de kerstmarkt, een evenement, een fuif) dient u een schriftelijke aanvraag aan het college van burgemeester en schepenen te richten (te bezorgen aan de dienst middenstand; best minstens drie weken vóór de activiteit) en dient u ook een uittreksel uit het strafregister aan te vragen bij de dienst bevolking. 

Antwoord: Betrokken instructies lijken mij 'aan evaluatie onderworpen eisen' te zijn in de zin van artikel 16 van de Europese Dienstenrichtlijn. Deze eisen kunnen echter gehandhaafd blijven omdat ze:

        - niet discriminerend zijn;

        - noodzakelijk zijn om redenen van volksgezondheid. De Europeesrechtelijke invulling van het begrip openbare orde is weliswaar veel enger dan onze Belgische invulling (zie ook overweging (41) EDRL), maar ik meen dat er zich situaties kunnen voordien die raken aan de openbare orde (in enge zin), vb minderjarigen die in contact zouden komen met alcohol + betrokkenen met strafechtelijk verleden. Dus: in ondergeschikte orde zijn deze voorwaarden ook te motiveren om redenen van openbare orde.

        - evenredig zijn:  Het is absoluut noodzakelijk om op voorhand te weten wie alcohol zal verkopen. De schriftelijke aanvraag komt hieraan tegemoet.

Navigatie