Milieuvriendelijke criteria
Hoe milieuvriendelijke criteria opnemen in het bestek?
Vooraleer een procedure op te starten, moet u de werkelijke behoefte van de aanbestedende overheid bepalen. Ga na wat u juist (of juist niet) nodig hebt.
Contacteer vooraf een aantal leveranciers en vraag of zij aan uw "milieuvriendelijke" behoefte kunnen voldoen. Op die manier checkt u of wat u wil ook effectief op de markt verkrijgbaar is.
Kies de gewenste aankoopprocedure (aanbesteding, offerteaanvraag, onderhandelingsprocedure). Afhankelijk van de gekozen procedure zal ook de integratie van de milieuvriendelijke criteria binnen het bestek verschillen.
Het voorwerp van de opdracht moet een beschrijving zijn van de behoefte van de aanbestedende overheid vb. de aankoop van milieuvriendelijke schoonmaakmiddelen, huur van energiezuinige kopieerapparaten, ...
In het bestek kunnen milieuvriendelijke criteria op 4 plaatsen geïntegreerd worden:
- Selectiecriteria: peilen naar het vermogen van de inschrijver om de opdracht te volbrengen vb. EMAS-certificaat, ISO14001-certificaat
- Technische specificaties: bevatten alle minimale technische vereisten waaraan de opdracht moet voldoen vb. de printer heeft de mogelijkheid om dubbelzijdig printen als standaard in te stellen, bepalingen uit milieulabels, ...
- Gunningscriteria: in deze fase beoordeelt de overheid de kwaliteit van de offertes. Milieuvriendelijke criteria in de technische specificaties kunnen ook geëvalueerd worden als gunningscriterium.
- Uitvoeringsvoorwaarden: betreffen de uitvoering van de opdracht vb. verpakkingsmateriaal moet teruggenomen worden, levering van de producten buiten de piekuren, ...
Milieuvriendelijke labels
De toepassing van voorwaarden uit milieuvriendelijke labels is algemeen aanvaard. De wetgeving op de overheidsopdrachten is hierin ook enigszins duidelijk over.
Bepalingen uit milieukeuren kunnen opgenomen worden in het bestek voor zover:
- die keuren geschikt zijn voor de omschrijving van de kenmerken van de leveringen of diensten waarop de opdracht betrekking heeft;
- de vereisten voor de keur zijn ontwikkeld op grond van wetenschappelijke gegevens;
- de milieukeuren zijn aangenomen via een proces waaraan alle betrokkenen (o.a. regeringsinstanties, consumenten, fabrikanten, ...) kunnen deelnemen;
- de keuren toegankelijk zijn voor alle betrokken partijen.
Aangezien bepalingen uit milieulabels vooral betrekking hebben op de technische eisen van de opdracht, kunnen zij in de technische specificaties en in de gunningscriteria opgenomen worden.
Je kan niet specifiek verwijzen naar een label. Je moet de voorwaarden die essentieel zijn voor de opdracht "knippen en plakken". Leveranciers die kunnen voldoen aan deze voorwaarden, maar het label niet hebben, moeten kunnen meedingen. Je kan een label wel vragen als mogelijk bewijsmiddel. Neem enkel de bepalingen over die je begrijpt en kan controleren!
Voorbeeld: Aankoop van milieuvriendelijke schoonmaakmiddelen
In de technische specificaties vermeld je het volgende: De schoonmaakmiddelen moeten aan de volgende voorwaarden voldoen (opsomming essentiële bepalingen van vb. Ecolabel). Dit kan gestaafd worden door voorlegging van het Ecolabel. Ook elk ander gelijkwaardig bewijsmiddel wordt aanvaard.
Interessante websites
Gids voor duurzame aankopen
De federale overheid stelde voor meer dan 250 producten en diensten "duurzame overheidsopdrachten-fiches" op. De fiches zijn zo opgesteld dat de opmaak van een bestek wordt gevolgd en de informatie gemakkelijk toepasbaar is. Ze bevatten informatie over milieucriteria en in mindere mate over sociale criteria.
Milieukoopwijzer
Hoe milieuvriendelijk is een product? Op deze website wordt voor 50 producten (in 7 productcategorieën) het niveau van milieuvriendelijkheid bepaald met een "duimpjes"-systeem, waarbij drie duimpjes het topniveau is. De website bevat ook een databank met milieuvriendelijke producten en leveranciers die milieuvriendelijke producten verdelen.
Producttest
De producttest is een berekeningsinstrument van OVAM om de milieuvriendelijkheidswaarde van kantoormaterialen, schoonmaakmiddelen en elektrische en elektronische apparaten te bepalen. U kan via een vragenlijst een product beoordelen en krijgt hiervoor een score. Deze score maakt een vergelijking tussen verschillende producten mogelijk.
GPP-toolkit
De Europese commissie werkte fiches met milieucriteria uit voor 18 productgroepen welke milieucriteria in de GPP-toolkit. Er werden twee niveau's opgesteld: kerncriteria en uitgebreide criteria. Zoals bij de gids voor duurzame aankopen volgen de fiches de weergave van een bestek.
Ecoscore
Met dit instrument kan u de "ecoscore", de milieuvriendelijkheid van een voertuig berekenen. Door het brandstoftype en de verschillende emmissies in te geven, krijgt u een getalwaarde tussen 0 en 100. Hoe dichter een voertuig komt bij 100, hoe milieuvriendelijker het is. U kan ook de ecoscore van een autotype opzoeken.
Labelinfo
Hoe is een label tot stand gekomen? Met welke criteria wordt er rekening gehouden? Hoe wordt het label gecontroleerd? Netwerk bewust verbruiken geeft een antwoord op deze vragen op deze website.
Ecolabel
Waar zijn producten met een ecolabel verkrijgbaar? In deze databank kan u voor een aantal productcategorieën met het ecolabel de leveranciers opzoeken.
Hebt u vragen of opmerkingen rond milieuvriendelijke criteria? Contacteer Steunpunt-medewerker Alex Verhoeven.