De verenigingen van steden en gemeenten hebben vrijdag overleg gepleegd met minister Turtelboom om te kijken welke plannen de minister heeft voor de 32 miljoen die zij bekomen heeft tijdens de budgetcontrole. De boodschap van de verenigingen was duidelijk. De federale bijdrage aan de prezones moet structureel zijn. Alle structurele kosten gemaakt door de prezones moeten blijvend gedekt worden door een federale bijdrage. Volgens minister Turtelboom was dit evident en beschouwt zij deze middelen als structureel. De verenigingen vragen een stappenplan met een duidelijk traject hoe de federale en de lokale overheden zullen komen tot volwaardige hulpverleningszones en daaraan gekoppeld de nodige financiële garanties. Hiervoor wordt de begeleidingscommissie samengeroepen.
32 miljoen euro
Minister Turtelboom heeft tijdens de budgetcontrole voor 2010 32 miljoen extra bekomen voor de brandweerhervorming. Dit geld is bedoeld voor:
- 23,8 miljoen als toelage aan de operationele prezones;
- 6 miljoen voor de brandweerscholen voornamelijk voor investeringen in infrastructuur en opleiding (ook voor Brussel);
- 2,8 miljoen voor federale ondersteuning van de prezones zoals een federale rekruteringscampagne, het voorzien van een tool voor risicoanalyse, begeleiding in change management en een zonaal beheersmodel.
De 23,8 miljoen zal verdeeld worden onder alle prezones. Het is de bedoeling van de minister om van start te gaan met alle prezones. De verdeling zal gebeuren vertrekkende vanuit de verdeelsleutel voor de federale dotaties zoals voorzien in artikel 69 van de wet van 15 mei 2007. Er zal een politieke werkgroep opgericht worden binnen de regering om deze verdeelsleutel verder uit te werken.
Op basis van deze verdeelsleutel krijgt elke prezone een bepaald budget toebedeeld. De prezone krijgt dit geld niet zomaar. De FOD BiZa zal een samenwerkingsakkoord afsluiten met elke prezone. De inhoud van dit samenwerkingsakkoord zal afgestemd worden op de noden van de zones. Welke zaken zijn mogelijk?
- De ondersteuning van de werking van de prezones;
- Het toekennen van personeelssubsidies voor het aanwerven van extra personeel of het harmoniseren van de gemeentelijke statuten;
- De aankoop van individuele beschermingsuitrusting;
- Aanpassingen aan de kazernes.
In deze overeenkomst zullen ook afspraken gemaakt worden over:
- Het uitwerken van een risicoanalyse en de afgeleiden daarvan (meerjarenplan materiaalaankoop, vormingsplan, … )
- Het ontwikkelen van een gecoördineerd beheer van de hulpdiensten en eventueel, op basis van de risicoanalyse, een herverdeling van de middelen.
Volgens de planning van BiZa moet de tool voor de risicoanalyse klaar zijn tegen juli 2010.
Volgens minister Turtelboom is het niet de bedoeling om op korte termijn rechtspersoonlijkheid toe te kennen aan deze prezones. Toch wil de VVSG hier niet te lang mee wachten. Wel moet er eerst duidelijkheid komen of hiermee een stapsgewijze hervorming mogelijk is en moeten er duidelijke financiële garanties komen voor een structurele federale dotatie.
Een stappenplan tot 2014
Het aankomende Europese voorzitterschap van België de tweede helft van 2010, de federale verkiezingen in 2011 en de gemeenteraadsverkiezingen in 2012 zal de politieke besluitvorming ernstig belemmeren. Daarom vraagt de VVSG een duidelijk stappenplan van de federale overheid met een horizon tot 2014 als ultieme datum voor de inwerkingtreding van de zones.
Deze horizon geeft voldoende tijd aan
- De federale overheid om, in samenwerking met de prezones, de nodige tools te ontwikkelen (bvb. risicoanalyse) (2010 & 2011), de nodige uitvoeringsbesluiten en de financiering klaar te hebben. Alles moet klaar zijn ten laatste 1 januari 2013;
- De lokale besturen om het voorbereidende werk op het terrein te realiseren, maatwerk te creëren voor hun toekomstige zone en de implementatie van de uitvoeringsbesluiten voor te bereiden met als ultieme deadline 1 januari 2014;
- De federale overheid engageert zich om, vanaf de opstart van de prezone tot en met de oprichting van de brandweerzone, deze prezone te financieren. Daarna gaat deze financiering over in de federale dotatie.
De verenigingen willen, in overleg met de minister, hiervoor de begeleidingscommissie samenroepen om
- Te bepleiten dat de bekomen 32 miljoen euro niet alleen structureel moet worden maar ook stelselmatig zal moeten groeien om, op termijn, te evolueren naar een 50/50-kostenverdeling;
- Een stappenplan uit te werken zodat de plichten van alle overheden duidelijk bepaald worden;
- De verdeelsleutel te bespreken voor de dotaties aan de prezones.
Nog vele vragen …
Het zou niet de bedoeling zijn dat in de overeenkomst duidelijk vermeld wordt welke structuur deze prezones aannemen. Dit zou aan de gemeenten zelf overgelaten worden, al is dit nog niet definitief vastgelegd.
De timing van dit alles ligt niet vast. De minister zegt vooruit te willen gaan. Ondertussen zijn we bijna april. Er moet nog een verdeelsleutel komen die goedgekeurd moet worden door de regering, onderhandelingen met de 32 prezones en een goedkeuring van de samenwerkingsakkoorden door 589 gemeenteraden.
Iedere overeenkomst zal onderworpen worden aan een monitoring ter controle van de middelen en de verwezenlijking van de doelstellingen. Hoe deze controle zal gebeuren is niet duidelijk. De VVSG pleit voor enveloppenfinanciering en dat enkel gekeken wordt naar de resultaten.
Meer info: kris.versaen(at)vvsg.be of 02/211.56.04